Hier een presentatie waarin de stappen van ‘Product-denken’ naar ‘Co creatie’ zijn weergegeven. Ik maak hier en daar wat stevige opmerkingen.
Verandering van planmatige organisatie naar innovatieve organisatie heeft nogal wat voeten in de aarde. Daar moeten we wel eerlijk over zijn. Veel bedrijven zullen die transitie met de huidige leiding niet kunnen maken.
En ja, dit is weer een aardig staaltje van Google docs. Kun je dat met de spullen van Microsoft ook? Nee. Deze presentatie werkt niet eens in IE9. In Chrome en Safari werkt het uitstekend. Sorry Microsoft!
Innovatie, er komt wel wat bij kijken.
In bovenstaande presentatie zie je de stappen vanaf een sterk door structuurbrengers gedomineerd bedrijf (60-70% van de NL bedrijven…) naar een sterk op innovatie gericht bedrijf (enkele procenten, vooral in gaming, mode, media en architectuur… waar blijft de rest??), waar de droomdoener dus een stevige positie heeft. Het zijn geen eenvoudige stappen, maar goed, het geeft wel een beeld van de weg die naar innovatie leidt. Ook kleine stappen willen nog wel eens behulpzaam zijn, gelukkig maar.
- De drijvende krachten zijn Stabiliteit (waar alles gericht is op structuur, zekerheid, planning en beheersing -control-doordat-iedereen-dezelfde-stabiele-opvattingen-deelt), Management (Beweging gebaseerd op visie en missie, structuur, planmatige beweging, professionele control, budgettering), Markt (Klantbewegingen staan centraal, management is gericht op te weten wat de klant beweegt), Innovatie (nieuwe toepassingen, sterk één-op-één klantgericht, co creatie, van product naar beleving).
- Hoofdrichting is de meest kenmerkende stroming binnen een bedrijf. Je merkt het – als nieuwkomer – aan alles. Aan de manier waarop men met elkaar omgaat, aan de tenen waar je op trapt, waarmee de niet beschreven maar wel heel belangrijke spelregels boven water komen, aan de rol van de leiding, aan de verander-kracht. Oh, aan zoveel
- Subrichting is de ‘tweede voorkeur’. Ook die is goed op te merken, maar minder prominent, soms moet je twee je 2 keer kijken. Hoofdrichting en subrichting liggen vrijwel altijd in elkaars verlengde, dus zekerheidzoeker ‘hoort bij’ perspectiefzoeker, perspectiefzoeker bij kansenzoeker en zo verder. Iets als zekerheidzoeker en grenzenzoeker kom je nauwelijks tegen en dat is maar goed ook. Die organisatie zou zo maar uit elkaar kunnen spatten of als een plumpudding in elkaar kunnen zakken. Kan zomaar gebeuren
- Niet- en nooit-richting De woorden zeggen het al. Dat zijn de dimensies waar het bedrijf het niet in zoekt. Niet alleen management en regelgeving staan haaks op deze richtingen, maar ook de opvattingen van staf en medewerkers. Wil een bedrijf zich in die richtingen ontwikkelen (en soms is dat niet te vermijden), dan zal er heel veel moeten veranderen. Vaak zal het zittend management die slag niet mee kunnen maken, want feitelijk gaat het om stappen waar men niet voor is toegerust
Dus van stabiliteit naar co-creatie
Over co-creatie heb ik het al enkele keren gehad (NB: zoeken op co creatie en je vindt alle pagina’s die ik er aan gewijd heb), en dat zal nog wel een paar keer gebeuren. Co-creatie is een van de belangrijkste richtpunten voor grensverleggende innovatie en onlosmakelijk is N=1, elke klant apart, elke klant uniek, met eigen wensen en behoeften, eigen benutting van het product-dienst-beleving. Nee, eigenlijk alleen beleving, want de klant richt het gebruik zelf in, ontwerpt feitelijk zijn eigen gebruik. De huidige stand van de ICT maakt dit zonder meer mogelijk, dus daar kan het niet aan liggen. Oh ja, die logge eigen systemen kunnen dit niet, neem er – eindelijk – afscheid van!
Co creatie is een essentiële (eerste) stap in het denken, daarna komt de bedrijfsmodel-kant, globale resources zoals Prahalad het noemt. Dat komt later wel. Eerst dit.
Innovatie=co creatie…
… en van daaruit naar globale productie-resources, een ander bedrijfsmodel
Ofwel: Kan baron van Münchhausen zich aan zijn eigen haren uit het moeras trekken… tja
- Rots in de branding. Een veel voorkomend bedrijfstype in Nederland. Doet het uitstekend in omgevingen waar de lijnen helder en duidelijk zijn, vaste klantengroep, stabiele producten, weinig vernieuwing, de (bepalende) klanten vragen daar ook niet om. Gebeurt er niks, dan kunnen deze bedrijven heel oud worden. Kom je er binnen dan voel je die ouderdom ook meteen. Voor ‘frivoliteiten’ als wispelturige klanten (zo noemt men dat daar) en rare nieuwe producten (dat zijn grensverleggende innovaties in de ogen van dit type bedrijf) is er geen plaats. Veranderingen gaan zeer langzaam, alleen al het overtuigingsproces kan zomaar een jaar duren. Behoudens een enkele markt is dit type bedrijf nauwelijks nog levensvatbaar, er zijn bijna geen stilstaande markten meer
- Stabiele groeier. Ooit vormde dit type bedrijf de grootste groep. Niet langer meer. Veel bedrijven zijn ‘rotsen in de branding geworden’, waar verandering zelfzaam is en sommige zijn de markt-kant opgegaan, gedwongen door de klant die meer beweeglijkheid eiste. Veel markten zijn niet stabiel meer, je kunt je klantenkring binnen no-time aan een ander kwijtraken. Vaak aan bedrijven die gisteren niet eens bestonden
- Planmatige marktspeler Dit is het eerste type bedrijf waar de klant aan bod komt. Oh ja, de eerder genoemde bedrijven bedienen klanten ook, maar daar zal de klant zich toch in het vaste pandoer moeten schikken, of men wil of niet. De planmatige marktspeler werkt met markt-strategieen en probeert daarmee het eigen proces in lijn te brengen met de bewegingen van de markt. Soms lukt dat goed, maar steeds vaker niet, de markt blijkt toch te grillig en plannen lijden schipbreuk
- Beweeglijke marktspeler Dan is er dit type bedrijf. (Veel) sterker gericht op die grilligheid van de klant. Vaak maakt men gebruik van analysetechnieken of klant-panels, of die vermaledijde enquêtes waarmee je vandaag-de-dag wordt doodgegooid. Soms werkt het, vaker werkt het niet. De klant laat zich ook niet via panels en enquêtes ‘vangen’. Eerlijk gezegd lijkt me deze variant al vroegtijdig aan zijn eind te komen. Leuk, maar het is toch niet voldoende
- Innovatieve marktspeler Het kan lijken alsof ik het erop aan laat komen: dit type bedrijf zou wel eens het enige type kunnen zijn dat het in de huidige tijd redt. Ik heb hier lang over nagedacht. Daarom duurde het zo lang tot ik deze website ontwikkelde. En inderdaad, ik denk dat uiteindelijk het overgrote merendeel van de bedrijven deze kant op zal gaan. Klanten willen persoonlijke producten en diensten, ze willen zelf een belangrijke say hebben in de vormgeving en functies, de leverancier dient deze functionaliteit toe te spitsen op die klant. En niet op een groep klanten, maar op individuele klanten. Prahalad (zo iemand hebben wij hier in NL helaas niet), zag dat al in 2004. Dus vóór al die grote innovaties als Google, Facebook, en noem maar op. Briljant! En ja, bij dit type bedrijf staat het ‘verdienmodel’ op het menu, want dat is lang niet zeker meer. Hier kun je het adagium omzet=prijs*aantal niet langer gebruiken. Nu moet je inventief zijn: hoe verdien ik mijn inspanningen terug Ook bij Facebook of Youtube kun je zien dat dit nog geen sinecure is.
anno 2011: Het einde van winst= winstmarge*aantal komt in zicht
Blader het rustig door en probeer je voor te stellen welke veranderingen nodig zijn. Voor de meeste organisaties zal gelden dat ze bij Zekerheid Zoeker of Perspectief Zoeker kunnen beginnen. Want dat type bedrijf maakt zo’n 60% (misschien wel 70%) van alle bedrijven (of instituten) uit.
Oh ja, over dat andere businessmodel, globaal, kom ik later wel terug. Laten we eerst wat nadenken over N=1, co creatie.
Dáár begint het
Succes!
Carel van Heugten