GOCU = toepassen van complexe dynamica

GOCU is niets meer en minder dan het toepassen van niet lineaire modellen in de wereld van alledag. In mijn boek uit 2004 pas ik het toe op zowel de maatschappij als het bedrijfsleven. In 2004 zaten we op het breukvlak tussen Groei en Onbalans. Dat kon je zien aan haarscheuren als 1) verwijdering tussen groepen die slechts moeizaam weer bij elkaar te brengen waren 2) verwijdering tussen politiek en bevolking waar dat kort geleden nog nauwelijks het geval was en ook hier weer: lastig die verwijdering ongedaan te maken. Haarscheuren ontstaan plotseling. Voor de meesten een complete (onaangename?) verrassing. Als je de modellen echter goed kent dan zie je ze trouwens wel degelijk aankomen.

Let wel: dat was 2004 en het boek beschrijft in de vorm van een vertelling wat er in de periode 2001-2004 gebeurde. Nu is het 2012 en die verwijdering – en dat was mijn voorspelling – is blijvend geworden, gaat niet meer weg. Krabben helpt niet meer. Kon je in 2004 nog met een voortreffelijke actie wegkomen, nu lukt dat niet meer. Je zult je beleid nu compleet moeten herzien, inclusief alle dragende onderdelen, zoals de parlementaire democratie, het partijensysteem, subsidies en belastingen en nog veel meer. Die voortreffelijke actie is nog steeds nodig, al was het alleen maar om weer een beetje vertrouwen te doen ontstaan.

Kijk maar om je heen, niks van dat alles, het schip begint steeds schever te hangen en kleine groepjes mensen grijpen zich aan elkaar vast, nog steeds niet beseffend dat het helemaal uit de hand loopt.

OK, oud nieuws, want dit heb ik allemaal al eerder opgeschreven, te beginnen dus in 2004. Nu terug naar wat wel en niet typisch GOCU is. Toch moet ik weer een klein uitstapje maken, namelijk – en de titel geeft het al aan – naar het feit dat Onbalans momenteel in alles de boventoon voert. Het héérst. Kijk naar het CDA gestuntel, naar de uiterst luid klinkende maar verder qua visie volledig onzichtbare politici. Alles rolt over elkaar heen, als kippen zonder kop. Dit zou je ‘typisch GOCU’ kunnen noemen. Deze mensen zijn volledig gevangen door Onbalans. Ze hebben zelf de regie al lang verloren, maar ze zien het niet. Je zou ze – en helaas geldt dat voor nagenoeg iedereen – speelbal-politici kunnen noemen.

Speelbal-politici

In de actuele 2012 situatie is ‘typisch GOCU gedrag’ uiterst destabiliserend en het versterkt de onderliggende beweging (Onbalans leidt tot meer Onbalans) alleen maar. Je hoeft geen groot ziener te zijn om dat in de actualiteit te herkennen. dat was wel anders toen ik de modellen ontwikkelde, toen heerste Groei. Je kunt Groei overigens ook aanduiden met Stabiliteit, want dat is een kenmerkende eigenschap. Groei is voorspelbaar en goed te ‘managen’. Beter kan ik niet laten zien dat GOCU géén feelgood model is dat mensen naar de mond praat maar een model waar rust en stabiliteit over kunnen gaan in onvoorspelbare en destructieve hectiek. Ik heb het in deze kolommen vaak over het onderwijs, dat naar mijn mening volledig zou moeten worden vernieuwd en het feit dat we met een achterhaald systeem zitten wreekt zich in tijden als deze. Hoog op de agenda staan dingen als planning, management, maatschappijleer en maatschappelijke verhoudingen waar iets als ‘omgaan met Onbalans, met (grote) onzekerheid, met sterke financiële terugval en grootschalige herbezinning en herinrichting van het maatschappelijk systeem compleet ontbreken. Naast grensverleggende innovatie en creativiteit natuurlijk, want dat ontbreekt ook.

Grootschalige herbezinning en herinrichting

Kortweg: we moeten juist in Onbalans af zien te raken van ‘typisch GOCU gedrag’. Doen we dat niet dan staat ons Chaos te wachten. Onontkoombaar. Willen we weer terug naar Groei (Stabiliteit), dan is er de lastige maar niet te vermijden weg die leidt naar ‘Situatie 1‘. Het lijkt een beetje de weg die de SP zich voorstelt, maar niets is minder waar. Geen enkele politieke partij heeft ook maar bij benadering een lijn in hun programma’s zitten die naar ‘Situatie 1′ leidt. Vrijwel allemaal sparen ze de kool en de geit en dat Kunduz akkoord is weer zo’n voorbeeld. Men heeft weer een heleboel dingen teruggedraaid, waardoor de bezuinigingen op de burgerij nog harder uitpakten. Er is niets wezenlijks aangepakt en als andere partijen – die nu langs de kant staan – het voortouw nemen zal dat beslist niet beter worden.

Er moet me iets van het hart

Ben ik nog wel een ‘droomdoener’?

Dat is de essentie van mijn website, om te laten zien dat er naast het structuurdenken nog wat anders bestaat. Ik zou me die vraag kunnen stellen, nee, ik móet me die vraag stellen. Mijn posten vanaf 1 januari 2012 zijn spijkerhard en gaan nauwelijks nog over grensverleggende innovatie. Het gaat over Europa, over Nederland, over de roerselen van de (internationale) politiek. Zeer terechte vraag. Ik kan alleen zeggen: “ik kan niet anders”. Op dit moment is het alle hens aan dek en toevallig heb ik een model dat precies laat zien waar we staan en waar we naar op weg zijn. Concrete maatregelen – en die zijn enorm verstrekkend – heb ik reeds op hoofdlijnen beschreven. Ik blijf wie ik ben maar kan ook flink uitpakken. Nu is dat noodzakelijk en dus …

Ja, ik ben nog steeds een droomdoener. Voor mij komt grensverleggende innovatie, wat trouwens absoluut noodzakelijk is willen we ooit Situatie 1 bereiken, pas weer in beeld als ik ook maar iets ‘a-typisch’ GOCU zie. Waar denk ik dan zoals aan?

Iets A-typisch GOCU… Als dat zou kunnen…

• Alle partijpolitieke grenzen weg. Allemaal
• Grote meerderheid, niet meer rommelen in de marge
• Stoppen met elkaar te fileren
• Oude politici: denk eerst na voor je wat zegt (is iets nieuws voor de meesten)
• Oogkleppen af. Soms moet je die welhaast chirurgisch verwijderen
• Links en rechts bij het grof vuil zetten
• Niet de debater kwaliteiten voorop, maar echte visie en ‘Situatie 1′ – inzicht leidend
• Zelfonderzoek: hoor ik wel in de huidige politieke arena thuis (90% niet naar mijn mening)
• Visie ontwikkeling, waar moeten we naar toe en wat kan ikzelf daaraan bijdragen

Dat soort dingen. Nee, ik ben niet compleet, verre van. En ja, daar is enorm veel grensverleggende innovatie nodig. Ik hoop dat ik een witte raaf zie, zie het rijtje hierboven, dan kan ik me weer op innovatie richten.

Carel van Heugten

Nederland wordt al zeker 10 jaar nauwelijks geregeerd. het enige dat er in de afgelopen periode is gebeurd is dat het leven voor de burgers veel duurder is geworden. Dat heeft voor een relatief klein deel met de euro te maken, maar veel belangrijker is dat het staatshuishoudboekje totaal uit het oog is verloren. Ook in gunstige tijden werd er niks bezuinigd cq afgebouwd. Efficiëntieverhoging? 0,0! Herinrichting? 0,0! Terugdringen regelgeving? 0,0! Innovatiebevordering? 0,0! Ik kan echt een tijdje doorgaan zo, dat kan elke burger trouwens. En een ding is zeker: Hoe langer men wacht, deste erger wordt het. Oplopende Schulden leidt tot, je raadt het: méér Oplopende Schulden.

Ook de koerswijzigingen als gevolg van het vertrek van de PVV als gedoogpartner stemt droef. ALLES komt op de schouders van de burgers terecht, niks bezuinigingen die in eigen (overheids)vlees snijden. Geen herziening: de hypotheekaanpassing is net als de pensioenleeftijd-verhoging – hoeveel mensen boven de 60 werken nog?? – gewoon een lastenverzwaring. Kortom, goed dat men die 3% serieus nam en snel tot zaken kwam, maar de besluiten op zich zijn slecht. BTW naar 21% bijvoorbeeld. Totaal niet GOCU, de belastingdruk behoort al tot de hoogste ter wereld. En het wordt er niet beter op. Mijn 2015-2020 voorspellingen, ik zie het liever anders, hebben weer de nodige ‘bijval’ gekregen. Die komen echt uit! Waarom? Simpel: het beleid wijzigt niet. Men blijft maar in de volgende trits zitten: Lastenverhoging leidt tot méér Lastenverhoging. Belastingen verhogen is ALTIJD de makkelijkste weg.

Goed, genoeg daarover. Ik wil een bijdrage leveren, in lijn met eerdere posten en het GOCU model, waarin al veel elementen beschreven zijn. Vraag is: waar zou NL moeten staan in 2015-2020. Gelukkig zie je ook (kleine) lichtpuntjes. Zoals Rijp en Groen, waar men o.a. lid wordt van de drie middenpartijen tegelijk en alle congressen afgaat. Zolang het niet ontaard in gegil – want dat zie je te vaak bij dit soort groepen – en er een goed debat wordt gevoerd kan dat leiden tot bruikbare impulsen. Dat Rijp en Groen zit qua filosofie redelijk in de buurt van Situatie 1

Alles in vergelijking met nu, 2012

• Europese begroting -/- 50%. Flink maar absoluut noodzakelijk. Wat je daarmee onder meer bereikt is dat taken veel selectiever worden toegewezen. Simpel omdat het wel zal móeten. Dwang is het enige dat hier werkt. Alleen Europees als dat absoluut moet, de rest nationaal. Maar dat ‘nationaal’ gaat er in GOCU termen heel anders uitzien, want daar speelt precies hetzelfde, zie verder
• Nieuw Europees model. waarin het er a) veel democratischer aan toegaat b) grensverleggende innovatie eindelijk tot kerndevies is gemaakt, c) er een rigoureus einde is gemaakt aan dingen als landbouwsubsidies en andere verspilling en concurrentievervalsing met derde wereld landen d) alle bedil-regels geschrapt zijn, de beste m/v op de juiste plaats komt en er meteen wordt ingegrepen als dat niet het geval blijkt te zijn. die personen moeten erop gericht zijn de zaak effectief, bescheiden en uiterst kostenefficiënt te runnen. Dát is GOCU: je brengt de Balans weer terug
• Financiële sector compleet wordt ontdaan van het graaiersgilde. Dus allerlei wetgeving die het de graaiers onmogelijk maakt om succes te hebben. Raamwet: alle graaiers eruit! Die wet had er trouwens al moeten zijn, maar ok, 2015, dan moet die wet er staan. Niet beperkt tot alleen de financiële graaiers trouwens, ook alle politieke graaiers die de non profit organisaties en besturen bevolken, want dat is inmiddels ook een héél grote groep

In Nederland:

• Partijdemocratie op de schop. ik schreef het al eerder, de partijdemocratie werkte goed in stabiele tijden, dus in tijden waarin belevingswereld ‘Groei’ de scepter zwaaide en de ‘geesten’ redelijk in lijn met elkaar waren. Nog niet zo heel lang geleden waren er slechts enkele moties per week en had de regering de kans om echt te regeren. Nu regent het moties, waarvan de meeste een overvloedigheid aan larie en nonsens bevatten, die elke verbeelding tart. De praat niet waard. Aan regeren kom je dan niet meer toe en dat is gebleken
• Regerings- en -bestuurssamenstelling op de schop. Partijen leveren mensen op basis van merites, maar niet de partijen alleen, ook de burgerij moet een stevige stem krijgen. Te organiseren via bijvoorbeeld crowd sourcing. Laat de burger maar eens rechtstreeks meepraten. Dan komen er heel andere mensen en ideeën naar voren. Die aldus geselecteerde – veelal buitenpolitieke – groep stelt dan een regeerakkoord op. Niet dichtgetimmerd tot en met, daarvoor zijn de tijden veel te hectisch en in Onbalans. Daar werken dit soort planmatige akkoorden niet. Ook dat had Rutte kunnen weten. Dat nieuwe regeerakkoord heeft als basis een a4tje met daarin de kerndoelen. Voor dat regeerakkoord en de bezetting van de posten wordt een kamermeerderheid gevonden. Eigenlijk alleen een overtuigende meerderheid werkt hier, dus ‘links’ en ‘rechts’, burgerij en bestuur, moeten tot gezamenlijkheid komen. Het zou me verbazen als die doelen veel afweken van wat ik hier schrijf
• Begroting moet een overschot opleveren. De 3% moet gewoon direct gehaald worden, o.a. door eindelijk eens echt te snijden in het overvloedige ambtenarencorps. In 2015 moet er, wil je weer een sterk land worden, een overschot zijn van 3-5%. Dat betekent simpelweg dat er enorm moet worden bezuinigd op allerlei overheidstaken, inefficiënte bestuurslagen, onzinnige subsidies, rare betekenisloze missies, peperdure vliegtuigen, megalomane projecten. Simpel: Ook hier 50% er vanaf. Dan krijg je een vergelijkbare bezinning als er in Europa op gang moet komen. Hier is ook dwang nodig, anders gebeurt er niks en wordt de bevolking verder uitgeperst. 21% BTW? Hoe dúrft men!! Men zal flink aan de slag moeten. Nee, WIJ zullen flink aan de slag moeten. We móeten dit de politici duidelijk zien te maken. Helaas zie ik geen partij of partijleider bij wie de regie in goede handen is. Rutte heeft een enorme kans laten lopen. Hij zou het wellicht hebben gekund, maar dan had hij meteen bij het begin van dat Catshuisoverleg de deuren en ramen open moeten gooien
• Gewoon eens nadenken over ‘Ziek, Zwak en Misselijk’. Wat voor regelingen er ook zijn, ze ontsporen namelijk altijd. Iedereen, zo is de mens, zoekt de gemakkelijke weg. Dat is die mens niet kwalijk te nemen, de overheden die dit toestaan wél. Hoeveel bewijzen moet men hebben om dit eindelijk eens in te zien: ‘Ziek, zwak en misselijk regelingen leiden tot… méér regelingen en méér Ziek, Zwak en Misselijk’. Het aanbod creëert hier de vraag

Ik geef het toe, een aantal van deze maatregelen heb ik al eerder genoemd, maar hier maak ik het iets specifieker. Verder uitwerken doe ik niet, ik ben geen politicus.

Meedenken wil ik wel.

Zo op het eerste gezicht zijn deze maatregelen nogal stevig. Daar kan ik alleen maar op zeggen dat de gevolgen als de keuzes niet sterk de hierboven beschreven kant opgaan, nog veel extremer zullen zijn. Dan stort het Europagebouw in evenals het Nederlandse. Wanneer? In de periode 2015-2020. Hebben ze daar in Den Haag en Brussel geen mensen rondlopen die nádenken?? Ik merk er helemaal niks van!

Het is precies zoals die Chinezen laatst in een interview zeiden: “Europa moet weer keihard gaan werken, voor minder geld”. De tijd van eclatante rijkdom is voorbij. Net als de rol van landen als Frankrijk, Engeland en Italië. Dat worden binnenkort Brazilië, China, India. Amerika zet al stappen om weer een lage lonen land te worden. Nu wij nog.

Situatie 1 dus. En daar hoort een veel kleinere overheid bij.

Carel van Heugten

herhaling van mijn post van enkele weken geleden

Ik pas hem zo weinig mogelijk aan.

Tot zover mijn uitbreiding cq toepassing van GOCU voor de wat langere termijn, 2015-2020. Wat kun je er nu mee voor de kortere termijn? Dat is wat mij betreft minstens zo belangrijk. Waarom? Omdat wij een heel drastische koersverandering zullen gaan meemaken, goedschiks, dus zelf met de hand aan de stuurknuppel (en daar ziet het nu naar uit) of kwaadschiks, doordat we in het moeras van letargie, torenhoge schulden en dito belastingen wegzakken. En niemand die ons eruit komt trekken, vergeet dat maar. De meeste andere landen minstens net zo in de knoei.

De post van enkele weken terug

Rutte zit inmiddels enkele (2 toen dacht ik) weken in het Catshuis te vergaderen met zijn companen, CDA en PVV. Radiostilte, niemand klapt uit de school. Straks komt men met de resultaten van dat overleg. We weten dat er extra bezuinigd moet worden, willen we die 3% serieus nemen. Rutte kwam, zonder ook maar iets van de inhoud van die besprekingen los te laten met een enkele zin over de steun die hij zocht bij de oppositie. Natuurlijk reageerden die afwijzend, wel verantwoordelijkheid dragen maar niet meebeslissen. Het lijken de middeleeuwen wel. Rutte had nooit op deze manier deze besprekingen over dit soort belangrijke, voor iedereen geldende problemen moeten voeren. Dat kun je als je een stevige meerderheid hebt doen over een klein probleem en daar js geen sprake van. Dit is het grootste probleem waar we in tientallen jaren voor staan. Als ik de gang van zaken afzet tegen het in de afgelopen posten gepresenteerde GOCU model inclusief de bijbehorende toekomstbespiegelingen, dan kan ik alleen maar zeggen dat Rutte zich in alles een Man van Groei toont. Daar is hij op zijn plaats. Niet in Onbalans of het zich via haarscheuren aankondigende Chaos. Daar heeft Rutte, dit kabinet maar ook de oppositie niks te zoeken. Allemaal werken ze met de principes die het in Groei goed doen, er is geen notie van wat er in omstandigheden van Onbalans en Chaos zou moeten gebeuren. Laat staan de manier waarop je de huidige patstelling moet doorbreken, dus hoe je binnen de kortste keren weer in de Go-Area terecht kunt komen.

Catshuisbesprekingen In GOCU perspectief. Hoe doorbreek je de huidige situatie?

Hoe zou je het anders kunnen aanpakken? Is er een manier te bedenken die meer kans van slagen heeft? Natuurlijk kun je er allerlei economische of maatschappelijke beschouwingen op loslaten. Dat doe ik niet, dat moeten anderen maar doen, ik geef louter een aanpak gebaseerd op GOCU, op de onderliggende niet lineaire modellen, waarin breukvlakken wel serieus genomen worden. Ga er even voor zitten en laat alles wat er hier op politiek gebied gebeurt even los. Oh ja, laat ook alles maar los vanaf de tweede wereldoorlog want geen enkele aanpak van de laatste 50-60 jaar is ook maar in de verte te vergelijken met wat er momenteel nodig is. Klaar? Daar gaan we dan.

Om te beginnen: per direct stoppen met de Catshuisberaadslagingen. (Als Rutte dat gedaan had, dan was zijn ster gestegen en had hij ook in drie dagen een akkoord gehad) Die beraadslagingen leiden alleen maar tot nog meer onrust en strijd. En Rutte stop met het belachelijke eenregelvoorstel dat je de steun van de oppositie zoekt, want je behandelt hen als een kip zonder kop. Ze moeten steun geven aan een plan waar ze niks in te zeggen hebben gehad, nee, als je mensen enigszins serieus neemt dan kom je niet met zo’n losse flodder.

De bijl aan de wortel

Oftewel: Rutte’s finest moment…

Haal vervolgens alle fractieleiders bij elkaar. Allemaal. En kom met deze boodschap: “De actuele problemen en wat er nog komt zijn te groot om ze aan te pakken via een linkse of rechtse regering, We zitten met problemen die ons allemaal aangaan, niet alleen wij zoals we hier zitten, maar ook onze kinderen en kleinkinderen. Nederland zal er heel anders uit gaan zien en het is aan ons nu om een begin te maken met de koers te verleggen. Dit kabinet heeft niet de positie noch voldoende draagvlak om die koerswijziging te duiden, daarvoor is de grootst mogelijke meerderheid nodig, liefst alle partijen.” Dan even een moment pauze pakken, kan iedereen nog even een kop koffie inschenken.

Dan: “Alles ligt open. Niet alleen de kabinetsaanpak maar ook de bezetting van het kabinet, de verdeling van de posten, de bezuinigingen, alles. Ook mijn positie. Reden om helemaal tot het gaatje te gaan is dat we geen tijd meer te verliezen hebben, verkiezingen leveren ongetwijfeld verschuivingen op, maar laten we in de spiegel kijken: dat wordt een ellenlange formatie en strijd, terwijl we ondertussen in noodvaart naar de afgrond koersen. Nu gaat het om goede ideeën, niet om stembusverhoudingen.”

Weer even adem halen: “Ik heb u allen bij elkaar gevraagd om vanaf nu gezamenlijk de problemen tot in de basis aan te pakken en te komen tot een herformulering van alles wat we doen en mogelijkerwijs een herbezetting van het kabinet. We zullen het echt met elkaar eens moeten worden, geen dingen vooruit schuiven, niet onze jeugd met onze problemen opzadelen. Niet stechelen met Europa over het halen van die 3%, want die moeten we, willen we in Europa nog enigszins serieus genomen worden gewoon halen. Zo kijk ik er tegenaan, maar alles staat open om met een heel andere kijk te komen, laat je door mij niet van de wijs brengen. Tegelijk – en daar hebben we ook allemaal mee te maken – staat onze economie op scherp, consumenten sluiten de knip, stellen aankopen uit, 70% belasting is niet op te brengen. Het vertrouwen in de politiek daalt, je zou soms denken dat het niet lager kon. Laten we er niet omheendraaien: alle seinen, ook die we niet kennen of waar we aan voorbij gaan, staan op rood.”

Alle seinen staan op rood

“Maar dit alles is niet vrijblijvend, met de keuzes die we hier gaan doen verplichten we ons als zo breed mogelijke coalitie om de koers die we uitzetten ook te volgen. Niet langer proberen om via leuke gesprekjes bij P&W of DWDD stemmen te winnen maar samen de problemen oplossen. Het is niet denkbeeldig dat dit beter in handen kan worden gelegd bij een ander dan dit kabinet of ikzelf, dus ook die post(en) moeten we uit en te na bespreken en wellicht of zelfs zeker mensen benaderen die dit soort verantwoordelijkheid kunnen dragen. Het is niet denkbeeldig dat we dit soort personen niet onder de huidige politici kunnen vinden, maar dat we ons licht daarbuiten zullen moeten opsteken.”

“Voorts gaan we pas het Catshuis weer uit als we tot overeenstemming gekomen zijn. Om te beginnen verlaat niemand binnen twee uur het gebouw. Mochten er partijen zijn die zich hierin niet kunnen vinden, dan vraag ik die vriendelijk om daarna deze vergadering te verlaten. Hoe dan ook, geen enkel politiek programma is leidend, zeker ook het mijne niet, maar zelfs ook het uwe niet. In geen enkel programma is de huidige situatie voorzien, laat staan dat er oplossingen geboden worden.”

“Heren, dit is mijn plan, dit is mijn voorstel… De twee uur bezinning gaan nu in… En daarna: aan de slag!”

Zien we dit gebeuren? En vooral: is er een andere weg? …

Carel: Natuurlijk leid dit tot een spraakverwarring, strijd, onenigheden, kleine kliekvorming die snel door andere groepsvorming onderuit wordt gehaald. Mensen die meteen willen afhaken maar hopelijk beseffen dat ze daarmee hun verantwoordelijkheid ontlopen, nieuwe ideeën, onzin en zin zullen elkaar afwisselen in hoog tempo, stilteperioden, waarin iedereen voor zich uit staart. Kortom, de goede dingen… Pas na enkele dagen begint er zich iets te ontwikkelen, als een mosterdzaadje, klein en kwetsbaar. Maar met de kiem van verandering in zicht. Redt dat plantje het?

Hoezo is dit een GOCU-aanpak? Dit is ten diepste GOCU. Bedenk dat we momenteel in Onbalans zitten en de eerste haarscheuren – de volstrekt via eigen regels opererende grootgraaiers -richting Chaos zich aandienen. Dat houdt in dat de bestaande, op Groei toegesneden, aanpakken niet meer werken. Verkiezingen? Werkt niet, duurt veel te lang en levert op zijn best meer van hetzelfde op. Doorzetten van het huidige beraad? Leidt alleen maar tot meer strijd en meer ‘uit elkaar’, inderdaad, de spelregel Onbalans leidt tot Meer Onbalans. Het compleet doorbreken van het huidige stramien is het enige dat je kunt doen en dit gooit echt alles overhoop en uit de as kan weer een nieuwe Phoenix verrijzen, een Phoenix die hopelijk wel opgewassen is tegen de barse actualiteit en waarmee we een begin kunnen maken het tij te keren.

En om op de vraag terug te komen: nee, er is geen andere weg.

Carel van Heugten

Hier zijn we gelukkig van af

Rutte heeft ervoor gekozen om het in klein verband, CDA-VVD en PVV met een beetje SGP, aan te pakken. Inderdaad, met zelfs de SGP in een invloedrijke rol, een partij die slechts een kleine groep vertegenwoordigt en standpunten heeft die de toets der kritiek nauwelijks kunnen doorstaan. In ieder geval zijn die standpunten eindeloos ver verwijderd van het gedachtegoed van Rutte. Eindeloos ver.

Verkiezingen en wachten en prietpraat-debatten is oeroude politiek. Kunnen we ons niet veroorloven.

Goed. Dit wordt geen politieke beschouwing maar een (hoopvolle) suggestie vanuit GOCU. Hier komen de suggesties. NB: ik formuleer ze vrij positief. NB: Dat is niet hoe ik ertegenaan kijk. Ik ben heel kritisch over wat bestuurlijk en politiek Nederland op dit moment presteert. Een kip zonder kop is er slim bij. Maar zonder positivisme vaart niemand wel zullen we maar zeggen.

Allereerst, dit voeg ik naar aanleiding van het mislukte overleg hier toe:

• Alle PVV punten direct laten vallen. Einde larie. Zaait alleen maar verdeeldheid
• Meteen alle voorstellen op tafel, open en bloot
• Direct keuzes maken en ruimhartig de dingen van andere partijen invoegen
• Wel heel stringent zijn met de 3% norm. Dat is gewoon een heel simpele eis en de hele financiële wereld zit klaar om Nederland een lesje te leren
• Niet alleen de burger pakken, ook in eigen vlees snijden
• Voor allen geldt: het gebruikelijke politieke gekrakeel achterwege laten
• Over alle politieke partijgrenzen heen stappen
• NU doen. NIET wachten tot de verkiezingen. Dan ben je te laat
• de rest van de post laat ik gewoon staan. Neem ik geen woord van terug

Verregaande aanpak, grootst mogelijke meerderheid

1. Een aanpak die recht doet aan een overgrote meerderheid, zonder de minderheid ermee onevenredig te straffen. NB: lees die zin een paar keer… Hey Carel, dat is een cryptische. Klopt. Ik bedoel ermee dat niet alleen standpunten en visies van de linkervleugel een plaats zouden moeten krijgen, maar ook het besef doet doorklinken dat er veel voorzichtiger met het verdiende of zelfs nog te verdienen geld zal moeten worden omgegaan. Dat betekent onder meer dat veel subsidies flink zullen moeten worden afgebouwd. Te veel wordt gestoken in dingen die geen cent opleveren. Dit is voor mijn doen een behoorlijk economisch getinte uitspraak, maar ik kan niet anders. We zullen dat betalingstekort snel moeten zien om te buigen naar een overschot. Pas dan heb je de financiele basis om dingen te doen, maar als we weer in die situatie belanden dan zouden we veel zorgvuldiger met ons geld moeten omgaan. Geen megalomane projecten meer, geen kansloze missies in landen waar ze zelf orde op zaken zullen moeten stellen (waarbij je wel steun kunt bieden, maar ver weg moet blijven van elke militaire inbreng). En die sociale werkvoorziening: wees eerlijk, dat heeft nooit goed gewerkt. De enige groep waar het werkt betreft de verstandelijke gehandicapten. Lichamelijk gehandicapten kun je veel beter laten toetreden tot het reguliere bedrijfsleven. (NB: ik ken de sociale werkvoorziening ten diepste en nee, ik ben niet gehandicapt, althans  niet voor zover ik weet )
2. Aanzienlijke stelselherzieningen. Op alle mogelijke terreinen, te beginnen met een serieuze reductie van alles wat ambtelijk actief is. Er zijn serieus te veel ambtenaren, veel te veel regels, veel te hoge belastingdruk. Dat kan allemaal nog als je de boel in balans hebt, maar dat is totaal niet het geval. Je kunt de hypotheekrente wel afschaffen, maar daarmee pak je de verkeerden. En het doet niks aan de enorme weeffout: veel te hoge belastingdruk
3. Modernisering van het onderwijs en ook hier tegen lagere kosten. Nodig alles en iedereen maar uit om met ideeën te komen. via crowd sourcing kun je daar een goede start mee maken. Dat kost heel weinig en levert veel op. ben ik van overtuigd. Kijk naar de TED presentaties van onder meer Ken Robinson. Die geeft heel aardige richtingen waar je snel voordeel mee kunt behalen. Of deze veelbekeken presentatie van die inspirerende man. ik ben ervan overtuigd dat er mensen in Nederland zijn die dit handen en voeten kunnen geven. Soms staan ze voor de klas, vaak zitten ze ergens in het bedrijfsleven te verpieteren. Er is een enorm ongebruikt potentieel voorhanden. Nee, niet de bonusgraaiende managers. Hun rol is totaal voorbij. kortom: de goede ideeën zijn er. Nu uitvoeren!
4. Reductie van het budget voor de gezondheidszorg. Daar loopt het namelijk volledig uit de hand. Alles werkt langs elkaar heen, het “not invented here” syndroom waart gevoelig rond. Stronteigenwijze medici, zwakke staf en overbetaald management. Veel graaiers houden zich schuil op de directiestoelen in deze instellingen. Weg ermee. Laat ook hier de praktijk meespreken. In medische kringen zijn genoeg innovatieve mensen te vinden, kijk bijvoorbeeld naar Bas Bloem (Radboud Ziekenhuis/UMC Nijmegen) en zo zijn er meer
5. (Verregaande) aanpassing van het kabinet. Daarin zitten te veel ‘oude vrienden’ van Rutte en Verhagen. Kijk maar naar Hillen, Rosenthal, Opstelten of brekebenen als Bleker. Hun hoogtijdagen zijn van héél lang geleden en in een situatie die onvergelijkbaar is met de Onbalans van nu. De grootste en meest noodzakelijke aanpassing is het afscheid nemen van de PVV. En dat zeg ik NIET om politieke redenen, want politiek interesseert me weinig. Ik ben uiterst bezorgd over mijn land. Die partij, de PVV,  had misschien bij het formeren nog enige rol, maar de wereld is zodanig veranderd dat er in de praktijk door die partij bijna geen enkele steun wordt gegeven aan het beleid dat momenteel noodzakelijk is. Rutte kon het niet voorzien toen, maar dat hij nu ijzerenheinig doorging met die PVV is een blunder die je hem mag aanrekenen. Volgens mij zeulde hij in het Catshuisoverleg met Wilders in de rondte. Verder kijken dan de huidige politici: Ik zie geen echte kwaliteit in de Kamer, noch links, noch rechts. Maar goede mensen zijn er natuurlijk te vinden. Liefst niet al te politiek belast, want onze parlementaire aanpak en de ‘kwaliteit’ die dat opgeleverd heeft is ver over de houdsbaarheiddatum heen. Zoekt en gij zult vinden. ik ken goede mensen genoeg en dat geldt echt niet alleen voor mij. Voor mijzelf geen rol trouwens
6. Breed werken aan gezamenlijkheid en de burgers vragen om betrokkenheid. niet met loze kreten, die werken -gelukkig- niet meer, maar via rechtstreekse invloed, ik heb dat crowd sourcing al genoemd. je kunt echt heel snel iets opzetten dat recht doet aan de burger. we zijn mondig inmiddels en vrijwel iedereen heeft standpunten en visies die dwars door de programma’s van de partijen heenlopen. Niemand wordt echt vertegenwoordigd door een enkele partij. Vroeger was dat misschien zo, nu zeker niet meer
7. Rutte zou heel serieus naar zijn eigen positie moeten kijken. Ook in de komende periode voor de verkiezingen. Hij is een goed debater maar is dat wat we nu nodig hebben? Ik denk het niet, sterker, ik weet zeker van niet. Het accent is veel te veel op de debatingkwaliteiten komen te liggen en te weinig op soliditeit en inhoud. Nederland verliest in hoog tempo aanzien en positie in de wereld en dat heeft zeker ook te maken met hetgeen Rutte uitstraalt: inderdaad, niets
8. dat was het zo’n beetje

Nu heb ik tenminste iets om de keuzes van het kabinet of de huidige minderheidsregering straks langs te kunnen leggen.

Hier neem ik nog geen woord van terug trouwens: http://www.vhcbv.com/catshuisbespreking.html

Carel van Heugten

Rutte heeft ervoor gekozen om het in klein verband, CDA-VVD en PVV met een beetje SGP, aan te pakken. Inderdaad, met zelfs de SGP in een invloedrijke rol, een partij die slechts een kleine groep vertegenwoordigt en standpunten heeft die de toets der kritiek nauwelijks kunnen doorstaan. In ieder geval zijn die standpunten eindeloos ver verwijderd van het gedachtegoed van Rutte. Eindeloos ver.

Geen politieke beschouwing. Puur vanuit GOCU geredeneerd

Goed. Dit wordt geen politieke beschouwing maar een (hoopvolle) suggestie vanuit GOCU. Hier komen de suggesties. NB: ik formuleer ze vrij positief. NB: Dat is niet hoe ik ertegenaan kijk. Ik ben heel kritisch over wat bestuurlijk en politiek Nederland op dit moment presteert. Een kip zonder kop is er slim bij. Maar zonder positivisme vaart niemand wel zullen we maar zeggen.

1. Een aanpak die recht doet aan een overgrote meerderheid, zonder de minderheid ermee onevenredig te straffen. NB: lees die zin een paar keer… Hey Carel, dat is een cryptische. Klopt. Ik bedoel ermee dat niet alleen standpunten en visies van de linkervleugel een plaats zouden moeten krijgen, maar ook het besef doet doorklinken dat er veel voorzichtiger met het verdiende of zelfs nog te verdienen geld zal moeten worden omgegaan. Dat betekent onder meer dat veel subsidies flink zullen moeten worden afgebouwd. Te veel wordt gestoken in dingen die geen cent opleveren. Dit is voor mijn doen een behoorlijk economisch getinte uitspraak, maar ik kan niet anders. We zullen dat betalingstekort snel moeten zien om te buigen naar een overschot. Pas dan heb je de financiele basis om dingen te doen, maar als we weer in die situatie belanden dan zouden we veel zorgvuldiger met ons geld moeten omgaan. Geen megalomane projecten meer, geen kansloze missies in landen waar ze zelf orde op zaken zullen moeten stellen (waarbij je wel steun kunt bieden, maar ver weg moet blijven van elke militaire inbreng). En die sociale werkvoorziening: wees eerlijk, dat heeft nooit goed gewerkt. De enige groep waar het werkt betreft de verstandelijke gehandicapten. Lichamelijk gehandicapten kun je veel beter laten toetreden tot het reguliere bedrijfsleven. (NB: ik ken de sociale werkvoorziening ten diepste en nee, ik ben niet gehandicapt, althans  niet voor zover ik weet )
2. Aanzienlijke stelselherzieningen. Op alle mogelijke terreinen, te beginnen met een serieuze reductie van alles wat ambtelijk actief is. Er zijn serieus te veel ambtenaren, veel te veel regels, veel te hoge belastingdruk. Dat kan allemaal nog als je de boel in balans hebt, maar dat is totaal niet het geval. Je kunt de hypotheekrente wel afschaffen, maar daarmee pak je de verkeerden. En het doet niks aan de enorme weeffout: veel te hoge belastingdruk
3. Modernisering van het onderwijs en ook hier tegen lagere kosten. Nodig alles en iedereen maar uit om met ideeën te komen. via crowd sourcing kun je daar een goede start mee maken. Dat kost heel weinig en levert veel op. ben ik van overtuigd. Kijk naar de TED presentaties van onder meer Ken Robinson. Die geeft heel aardige richtingen waar je snel voordeel mee kunt behalen. Of deze veelbekeken presentatie van die inspirerende man. ik ben ervan overtuigd dat er mensen in Nederland zijn die dit handen en voeten kunnen geven. Soms staan ze voor de klas, vaak zitten ze ergens in het bedrijfsleven te verpieteren. Er is een enorm ongebruikt potentieel voorhanden. Nee, niet de bonusgraaiende managers. Hun rol is totaal voorbij. kortom: de goede ideeën zijn er. Nu uitvoeren!
4. Reductie van het budget voor de gezondheidszorg. Daar loopt het namelijk volledig uit de hand. Alles werkt langs elkaar heen, het “not invented here” syndroom waart gevoelig rond. Stronteigenwijze medici, zwakke staf en overbetaald management. Veel graaiers houden zich schuil op de directiestoelen in deze instellingen. Weg ermee. Laat ook hier de praktijk meespreken. In medische kringen zijn genoeg innovatieve mensen te vinden, kijk bijvoorbeeld naar Bas Bloem (Radboud Ziekenhuis/UMC Nijmegen) en zo zijn er meer
5. (Verregaande) aanpassing van het kabinet. Daarin zitten te veel ‘oude vrienden’ van Rutte en Verhagen. Kijk maar naar Hillen, Rosenthal, Opstelten of brekebenen als Bleker. Hun hoogtijdagen zijn van héél lang geleden en in een situatie die onvergelijkbaar is met de Onbalans van nu. De grootste en meest noodzakelijke aanpassing is het afscheid nemen van de PVV. En dat zeg ik NIET om politieke redenen, want politiek interesseert me weinig. Ik ben uiterst bezorgd over mijn land. Die partij, de PVV,  had misschien bij het formeren nog enige rol, maar de wereld is zodanig veranderd dat er in de praktijk door die partij bijna geen enkele steun wordt gegeven aan het beleid dat momenteel noodzakelijk is. Rutte kon het niet voorzien toen, maar dat hij nu ijzerenheinig doorgaat met die PVV is een blunder die je hem mag aanrekenen. Volgens mij zeult hij in het Catshuisoverleg met Wilders in de rondte. Verder kijken dan de huidige politici: Ik zie geen echte kwaliteit in de Kamer, noch links, noch rechts. Maar goede mensen zijn er natuurlijk te vinden. Liefst niet al te politiek belast, want onze parlementaire aanpak en de ‘kwaliteit’ die dat opgeleverd heeft is ver over de houdsbaarheiddatum heen. Zoekt en gij zult vinden. ik ken goede mensen genoeg en dat geldt echt niet alleen voor mij. Voor mijzelf geen rol trouwens
6. Breed werken aan gezamenlijkheid en de burgers vragen om betrokkenheid. niet met loze kreten, die werken -gelukkig- niet meer, maar via rechtstreekse invloed, ik heb dat crowd sourcing al genoemd. je kunt echt heel snel iets opzetten dat recht doet aan de burger. we zijn mondig inmiddels en vrijwel iedereen heeft standpunten en visies die dwars door de programma’s van de partijen heenlopen. Niemand wordt echt vertegenwoordigd door een enkele partij. Vroeger was dat misschien zo, nu zeker niet meer
7. Rutte zou heel serieus naar zijn eigen positie moeten kijken. Hij is een goed debater maar is dat wat we nu nodig hebben? Ik denk het niet, sterker, ik weet zeker van niet. Het accent is veel te veel op de debatingkwaliteiten komen te liggen en te weinig op soliditeit en inhoud. Nederland verliest in hoog tempo aanzien en positie in de wereld en dat heeft zeker ook te maken met hetgeen Rutte uitstraalt: inderdaad, niets
8. dat was het zo’n beetje

Nu heb ik tenminste iets om de keuzes van het kabinet straks langs te kunnen leggen.

Carel van Heugten

Dezer dagen worden we getrakteerd op allerlei films over de Titanic, het gigantische schip dat 12 april a.s. 100 jaar geleden zonk.

Hier mijn reactie in een discussie over GOCU en wat dit betekent voor de nabije toekomst. Ik heb de tekst een beetje aangepast, ter wille van de leesbaarheid. Deze post sluit aan op mijn post over de Catshuisbesprekingen.

Natuurlijk duren die besprekingen veel en veel te lang. Dat wordt straks een afschieterij van jewelste en dat leidt alleen maar tot versnelling van het pad dat ik in eerdere posten geschetst heb. Terwijl de ijsberg steeds dichterbij komt…

Reactie op post van FonsV, met wie ik een discussie voer op een ander platform. Over GOCU, over mijn 2015-2020 posten op deze site.

De Titanicramp luidde een nieuwe tijd in

….Naast allerlei technische observaties en onderzoeken is er (veel te weinig overigens) ook op Discovery en NatGeo aandacht besteed aan de maatschappelijke orde van toen. Vooral James Cameron (de regisseur van o.a. Titanic en Avatar) was glashelder en het leek alsof hij GOCU kende en buitengewoon goed begrepen had.

Maatschappelijke orde in 1912

• de belle époque (letterlijk Prachtig Tijdperk, een tijd van voorspoed, plaat: August Renoir) was toen in volle gang, welstand, geloof in vooruitgang, het volste vertrouwen in de wetenschap. Groei in optima forma dus
• grote ontdekkingen, als de relativiteitstheorie, maakten dat de mensen van toen dachten dat ze alles in de hand hadden. Het vinden van een kuur voor de grote ziekten en het oplossen van armoede en ellende was slechts een kwestie van tijd
• het zou allemaal wel heel snel goed komen, vooral voor de eigen groep
• sterke scheiding van rangen en standen, de hogere rangen werden met egards behandeld en de lagere probeerden hoger op te komen en stelden zich dienend op. Het was toen een zeldzaam goede tijd om stinkend rijk te zijn
• het geloof in het menselijk kunnen was op zijn top, kon niet hoger
• arrogantie ten top kort samengevat
• en dat grote onzinkbare schip was het bewijs dat de mens de natuur had overwonnen

Met de ondergang van de Titanic werd dat grote vertrouwen in het menselijk vernuft en de glorieuze toekomst in één klap van tafel geveegd. Een klap die tientallen jaren, misschien wel nog steeds, nadreunde. De mens was níet de baas, de natuur kon je maar beter níet onderschatten en zelfoverschatting bleek een van de trefzekerste manieren om de toekomst naar de filistijnen te helpen. Er ontstond wantrouwen, de rangen weken uiteen, vertrouwden elkaar niet meer, ongeloof, onzekerheid en angst voor de toekomst kregen de overhand. De wereld werd nooit meer hetzelfde.

Relatief kleine catastrofe: gigantisch effect

De relatief kleine catastrofe van die Titanic echode duizendvoudig in de hoofden van de mensen. Precies: de vlinder die in Tokio een wervelstorm tot gevolg heeft (Plaat Ian Luther). Die Titanic is overigens uitstekend te vergelijken met de 9-11 ramp, dat was de haarscheur-veroorzaker in onze westerse wereld. Dat weten we over 100 jaar nog. Ook dat zette de huidige diepgaande veranderingen in werking.

Inderdaad Fons, GOCU ten top. Die maatschappij van toen zat op de toppen van Groei, zo hebben zelfs wij het anno nu nooit meegemaakt, en tegelijk was de maatschappij van toen enorm kwetsbaar. NB: dat is een maatschappij in Groei trouwens altijd, alleen zien we het niet. Die kwetsbaarheid zat hem vooral in die sterk gescheiden rangen en standen, daardoor miste men de zo noodzakelijke uitwisseling van ideeen tussen mensen van allerlei pluimage. Juist die diversiteit leidt tot grensverleggende innovaties. Die ramp veroorzaakte in mijn terminologie dus haarscheuren en daarmee werd de deur naar Onbalans wijd open gezet.

Grensverleggende arrogantie

Ik denk wel dat onze maatschappij iets beter bestand is tegen hectiek en Onbalans, maar dan moet er wel acuut een breed gedragen, alle politiek overstijgende, lijn ingezet worden. Wij hebben een slechte tijd gehad toen de politiek geloofde in een maakbare samenleving. Precies dezelfde soort arrogantie. We hadden een slechte tijd toen we dachten alle noden van de mensen via sociale wetgeving de wereld uit te helpen. Titanicgedrag! We hebben niks geleerd. Groei maakt dat we niks leren. Dat was in de oudheid al zo en nu nog steeds. Plaat

Die Titanic is onder andere van mytische proporties geworden omdat iedereen besefte dat die oude tijden nooit meer terug zouden komen, het geloof in de almacht van de mens was weg. Men is verdoofd en versuft door de klap en het verlies aan vertrouwen. Maar dat effect duurt maar even, heel snel wordt het gevolgd door terugtrekkend gedrag. de mensen trekken zich terug op hun eigen veldje. Inderdaad, Uitdoven. En dat zie je momenteel ook op grote schaal gebeuren. Daarmee scheurt de maatschappij zich los van Groei en belandt men in Uitdoven.

Jouw post (Fons paste in zijn posten GOCU op zijn bedrijfs- en maatschappelijke ervaring toe) bevat daarnaast een heleboel observaties die ik helemaal deel. Groei is bloedlink. Ik hoor het mezelf nog zeggen tegen bedrijfsdirecteuren die als gezagvoerders van de Titanic alle macht dachten te hebben en geheel foutloos door het leven dachten te gaan. Ik hoor ze nog aan de telefoon, nadat ze mij vrijwel meteen na mijn boodschap buitengegooid hadden, en het uiteindelijk helemaal mis liep, precies langs de lijnen die ik had uitgezet. Echt precies langs de lijnen van Groei –>; Haarscheuren –>; ongewijzigd beleid –>; Onbalans –>; ongewijzigd beleid –>; Chaos. “Had ik maar naar je geluisterd”.

Anno 2012: Rutte laat een enorme kans liggen

Plaat Fons, laat ik duidelijk zijn. Er wordt niet geluisterd, toen niet en nu ook niet. Niet naar jou, niet naar mij. Ze denken allemaal hoog en droog op hun privedek op de AardTitanic te zitten en denken dat ze er wel langs komen. Welnu Fons, de komende tijd zal laten zien dat ook onze Titanic rap aan zijn eind gaat komen. Dat Rutte nog maar steeds doorgaat in dat Catshuis en denkt met oplossingen te komen die breed gedragen worden. Dat is de grootste gotspe die ik ooit heb meegemaakt. Die man verschilt in niets van al die mensen rond de Titanic die dachten een onzinkbaar schip te hebben gemaakt. Rutte is een ramp Fons. Hoor je mij dit zeggen? Ja, dat hoor je me zeggen! Nu heeft hij nog een kans, straks is dat moment voorbij.

Frappant feit tot slot

De Amerikaan Morgan Robertson (Bron http://wibnet.nl/) schreef de novelle Futility. Het verhaal gaat over het Britse schip Titan, het grootste en meest luxueuze schip ooit. Maar al zou het schip niet kunnen zinken, onder meer doordat het is opgebouwd uit waterdichte compartimenten, de Titan vergaat als hij op een nacht in april op een ijsberg loopt. Bijna alle passagiers verdrinken omdat er niet genoeg reddingsboten zijn. Een opmerkelijk detail is dat het boek geschreven is in 1898, 14 jaar voordat de Titanic de zee op ging.

Het verhaal was dus al bedacht voordat de ramp plaatsvond.

Carel van Heugten

Tot zover mijn uitbreiding cq toepassing van GOCU voor de wat langere termijn, 2015-2020. Wat kun je er nu mee voor de kortere termijn? Dat is wat mij betreft minstens zo belangrijk. Waarom? Omdat wij een heel drastische koersverandering zullen gaan meemaken, goedschiks, dus zelf met de hand aan de stuurknuppel of kwaadschiks, doordat we in het moeras van letargie, torenhoge schulden en dito belastingen wegzakken. En niemand die ons eruit komt trekken, vergeet dat maar. De meeste andere landen minstens net zo in de knoei.

Goed, de actualiteit dan.

Rutte zit inmiddels enkele weken in het Catshuis te vergaderen met zijn companen, CDA en PVV. Radiostilte, niemand klapt uit de school. Straks komt men met de resultaten van dat overleg. We weten dat er extra bezuinigd moet worden, willen we die 3% serieus nemen. Rutte kwam, zonder ook maar iets van de inhoud van die besprekingen los te laten met een enkele zin over de steun die hij zocht bij de oppositie. Natuurlijk reageerden die afwijzend, wel verantwoordelijkheid dragen maar niet meebeslissen. Het lijken de middeleeuwen wel. Rutte had nooit op deze manier deze besprekingen over dit soort belangrijke, voor iedereen geldende problemen moeten voeren. Dat kun je als je een stevige meerderheid hebt doen over een klein probleem en daar js geen sprake van. Dit is het grootste probleem waar we in tientallen jaren voor staan. Als ik de gang van zaken afzet tegen het in de afgelopen posten gepresenteerde GOCU model inclusief de bijbehorende toekomstbespiegelingen, dan kan ik alleen maar zeggen dat Rutte zich in alles een Man van Groei toont. Daar is hij op zijn plaats. Niet in Onbalans of het zich via haarscheuren aankondigende Chaos. Daar heeft Rutte, dit kabinet maar ook de oppositie niks te zoeken. Allemaal werken ze met de principes die het in Groei goed doen, er is geen notie van wat er in omstandigheden van Onbalans en Chaos zou moeten gebeuren. Laat staan de manier waarop je de huidige patstelling moet doorbreken, dus hoe je binnen de kortste keren weer in de Go-Area terecht kunt komen.

Catshuisbesprekingen In GOCU perspectief. Hoe doorbreek je de huidige situatie?

Hoe zou je het anders kunnen aanpakken? Is er een manier te bedenken die meer kans van slagen heeft? Natuurlijk kun je er allerlei economische of maatschappelijke beschouwingen op loslaten. Dat doe ik niet, dat moeten anderen maar doen, ik geef louter een aanpak gebaseerd op GOCU, op de onderliggende niet lineaire modellen, waarin breukvlakken wel serieus genomen worden. Ga er even voor zitten en laat alles wat er hier op politiek gebied gebeurt even los. Oh ja, laat ook alles maar los vanaf de tweede wereldoorlog want geen enkele aanpak van de laatste 50-60 jaar is ook maar in de verte te vergelijken met wat er momenteel nodig is. Klaar? Daar gaan we dan.

Om te beginnen: per direct stoppen met de Catshuisberaadslagingen. Die leiden alleen maar tot nog meer onrust en strijd. En Rutte stop met het belachelijke eenregelvoorstel dat je de steun van de oppositie zoekt, want je behandelt hen als een kip zonder kop. Ze moeten steun geven aan een plan waar ze niks in te zeggen hebben gehad, nee, als je mensen enigszins serieus neemt dan kom je niet met zo’n losse flodder.

De bijl aan de wortel

Oftewel: Rutte’s finest moment…

Haal vervolgens alle fractieleiders bij elkaar. Allemaal. En kom met deze boodschap: “De actuele problemen en wat er nog komt zijn te groot om ze aan te pakken via een linkse of rechtse regering, We zitten met problemen die ons allemaal aangaan, niet alleen wij zoals we hier zitten, maar ook onze kinderen en kleinkinderen. Nederland zal er heel anders uit gaan zien en het is aan ons nu om een begin te maken met de koers te verleggen. Dit kabinet heeft niet de positie noch voldoende draagvlak om die koerswijziging te duiden, daarvoor is de grootst mogelijke meerderheid nodig, liefst alle partijen.” Dan even een moment pauze pakken, kan iedereen nog even een kop koffie inschenken.

Dan: “Alles ligt open. Niet alleen de kabinetsaanpak maar ook de bezetting van het kabinet, de verdeling van de posten, de bezuinigingen, alles. Ook mijn positie. Reden om helemaal tot het gaatje te gaan is dat we geen tijd meer te verliezen hebben, verkiezingen leveren ongetwijfeld verschuivingen op, maar laten we in de spiegel kijken: dat wordt een ellenlange formatie en strijd, terwijl we ondertussen in noodvaart naar de afgrond koersen. Nu gaat het om goede ideeën, niet om stembusverhoudingen.”

Weer even adem halen: “Ik heb u allen bij elkaar gevraagd om vanaf nu gezamenlijk de problemen tot in de basis aan te pakken en te komen tot een herformulering van alles wat we doen en mogelijkerwijs een herbezetting van het kabinet. We zullen het echt met elkaar eens moeten worden, geen dingen vooruit schuiven, niet onze jeugd met onze problemen opzadelen. Niet stechelen met Europa over het halen van die 3%, want die moeten we, willen we in Europa nog enigszins serieus genomen worden gewoon halen. Zo kijk ik er tegenaan, maar alles staat open om met een heel andere kijk te komen, laat je door mij niet van de wijs brengen. Tegelijk – en daar hebben we ook allemaal mee te maken – staat onze economie op scherp, consumenten sluiten de knip, stellen aankopen uit, 70% belasting is niet op te brengen. Het vertrouwen in de politiek daalt, je zou soms denken dat het niet lager kon. Laten we er niet omheendraaien: alle seinen, ook die we niet kennen of waar we aan voorbij gaan, staan op rood.”

Alle seinen staan op rood

“Maar dit alles is niet vrijblijvend, met de keuzes die we hier gaan doen verplichten we ons als zo breed mogelijke coalitie om de koers die we uitzetten ook te volgen. Niet langer proberen om via leuke gesprekjes bij P&W of DWDD stemmen te winnen maar samen de problemen oplossen. Het is niet denkbeeldig dat dit beter in handen kan worden gelegd bij een ander dan dit kabinet of ikzelf, dus ook die post(en) moeten we uit en te na bespreken en wellicht of zelfs zeker mensen benaderen die dit soort verantwoordelijkheid kunnen dragen. Het is niet denkbeeldig dat we dit soort personen niet onder de huidige politici kunnen vinden, maar dat we ons licht daarbuiten zullen moeten opsteken.”

“Voorts gaan we pas het Catshuis weer uit als we tot overeenstemming gekomen zijn. Om te beginnen verlaat niemand binnen twee uur het gebouw. Mochten er partijen zijn die zich hierin niet kunnen vinden, dan vraag ik die vriendelijk om daarna deze vergadering te verlaten. Hoe dan ook, geen enkel politiek programma is leidend, zeker ook het mijne niet, maar zelfs ook het uwe niet. In geen enkel programma is de huidige situatie voorzien, laat staan dat er oplossingen geboden worden.”

“Heren, dit is mijn plan, dit is mijn voorstel… De twee uur bezinning gaan nu in… En daarna: aan de slag!”

Zien we dit gebeuren? En vooral: is er een andere weg? …

Carel: Natuurlijk leid dit tot een spraakverwarring, strijd, onenigheden, kleine kliekvorming die snel door andere groepsvorming onderuit wordt gehaald. Mensen die meteen willen afhaken maar hopelijk beseffen dat ze daarmee hun verantwoordelijkheid ontlopen, nieuwe ideeën, onzin en zin zullen elkaar afwisselen in hoog tempo, stilteperioden, waarin iedereen voor zich uit staart. Kortom, de goede dingen… Pas na enkele dagen begint er zich iets te ontwikkelen, als een mosterdzaadje, klein en kwetsbaar. Maar met de kiem van verandering in zicht. Redt dat plantje het?

Hoezo is dit een GOCU-aanpak? Dit is ten diepste GOCU. Bedenk dat we momenteel in Onbalans zitten en de eerste haarscheuren - de volstrekt via eigen regels opererende grootgraaiers - richting Chaos zich aandienen. Dat houdt in dat de bestaande, op Groei toegesneden, aanpakken niet meer werken. Verkiezingen? Werkt niet, duurt veel te lang en levert op zijn best meer van hetzelfde op. Doorzetten van het huidige beraad? Leidt alleen maar tot meer strijd en meer ‘uit elkaar’, inderdaad, de spelregel Onbalans leidt tot Meer Onbalans. Het compleet doorbreken van het huidige stramien is het enige dat je kunt doen en dit gooit echt alles overhoop en uit de as kan weer een nieuwe Phoenix verrijzen, een Phoenix die hopelijk wel opgewassen is tegen de barse actualiteit en waarmee we een begin kunnen maken het tij te keren.

En om op de vraag terug te komen: nee, er is geen andere weg.

Carel van Heugten

Hoe langer je wacht met het wijzigen van beleid des te lastiger het wordt. Hoe dan ook, ‘gewoon’ terugkeren naar de dag van gisteren is er niet bij, de maatschappij van toen bestaat niet meer, je zult een aantal zaken weer vanaf de grond moeten opbouwen. Doe je dat dan kun je weer rekenen op vertrouwen, dan kom je in Groei terecht. Probeer je je af te sluiten van de rest van de wereld dan ligt Uitdoven op de loer. Na een aantal beschouwingen presenteer ik de ‘naar Situatie 1 aanpak’, waarbij de basis ligt in een substantiële stelselwijziging. Niet alleen economisch/financieel, maar ook cultureel-juridisch-maatschappelijk. Bijvoorbeeld het verschijnsel ‘graaiers’ dient met wortel en tak te worden uitgeroeid en daarnaast dient de overheid inclusief financiën compleet herzien te worden. Welke richting dit precies en in detail krijgt kan ik met geen mogelijkheid aangeven, ik heb geen kristallen bol, ik heb alleen vanuit GOCU naar de actualiteit en de toekomst gekeken. Het is aan anderen om het plaatje verder in te kleuren.

’2015-2020′-posten

Simpel model, lastige praktijk,

Gezien het feit dat de situatie in Europa in rap tempo verder verslechtert voel ik de noodzaak om wat meer kanten van het model te laten zien, namelijk de achterliggende spelregels. Ik geef meteen toe: de hier te bespreken ‘spelregels’ zijn uiterst simpel, de uitvoering is echter nogal lastig. Dat heeft te maken met de essentie van het door mij gebruikte model, het is een iteratief model, de dynamiek is het gevolg van het voortdurend herhalen van een bepaalde aanpak en daar zijn we niet zo consequent in.

In Open Huis beschrijf ik de vier ‘belevingswerelden’, waarbij er eigenlijk maar een is waar wij ons prima in thuis voelen: Groei. Alle andere zijn in mindere of meerdere mate contraproductief voor samenlevingsverbanden, bedrijven, landen, continenten, de schaalgrootte is onbelangrijk. Kort: Onbalansbrengt onrust die niet meer tot bedaren komt. Dat is momenteel in Europa aan de orde, Chaos vernielt elke structuur of poging daartoe en Uitdoven brengt elke ontwikkeling tot staan. Geen wenkend perspectief dat drietal, zeker niet voor de generaties die nu opgroeien, studies volgen, gezinnen stichten en proberen te zorgen voor een goede menswaardige oude dag.

Naar een nieuwe toekomst 2015-2020. Probleem is dat ik, net zo min als ik dat in 2004 kon, precies kan voorspellen wat er gebeurt, maar ik kan wel de contouren aangeven, zelfs aardig beschrijven. Je kunt een complete GOCU trits, Groei-Onbalans-Chaos-Uitdoven zien als de samenhangende effecten bij een bepaalde maatschappelijke ordening (in geval Nederland/Europa) of een bepaalde bedrijfsopzet. Wil je een nieuwe cyclus gaan doorlopen, dan zal dat oude systeem moeten worden opgeruimd. Het nieuwe verdraagt zich slecht met het oude/vertrouwde. Dat lijkt drastisch, je kunt denken: “kan dat niet eenvoudiger?” Maar nee, dat kan niet. Het lijkt niet alleen drastisch, het IS drastisch. Je kunt namelijk niet terug. Kijk naar Cesar Millan, hij helpt honden en hun baasjes een nieuwe cyclus in te gaan. De oude moet men helemaal vergeten. En zelfs bij een redelijk overzichtelijk iets als de baas-hond relatie is dat al een hele klus. Of vergelijk het maar met het bouwen van een nieuw huis of het verplaatsen van dat huis over een afstand van, zeg, 20 centimeter. Een nieuw huis bouwen is goedkoper, een stuk goedkoper. En voor dat verplaatsen zul je als zinnig denkend mens dus nooit kiezen, je neemt je oude ellende ook nog eens mee. Dat oude huis (onze maatschappelijke ordening, de spelers in dat spel, de machtsverhoudingen, alles)  gaat de komende jaren vernieling in en dus moeten we een nieuw huis bouwen. Zo zal het gaan.

Samenhang en menselijke maat.

In die onvoorstelbaar korte tijd is de mens de bovenliggende partij geworden, maar we zijn fysiek en mentaal nog wel ongeveer dezelfde als 10.000 jaar geleden. Haal er eentje uit die oertijd, scheer hem, kleed hem netjes aan, leer hem met twee woorden spreken en je kunt hem zo op de stoel van deze of gene manager zetten. Nagenoeg dezelfde als toen dus. Zo snel gaat evolutie niet. Je zou kunnen zeggen dat wij evolutionair achterlopen op de wereld die we zelf vormgegeven hebben. De pijlsnelle technologische ontwikkeling, de schaalgrootte, bevolkingsaantallen vragen in feite een mens die:

• de langere termijn ten diepste in zijn afwegingen kan meenemen. Niet alleen modelmatig en theoretisch, maar alsof je die lange termijn net zo kunt voelen als de korte termijn
• in staat is complexe vraagstukken in hun consequenties te doorgronden. Ook hier weer: ten diepste
• de reikwijdte van zijn handelen kan inschatten en er naar kan leven
• over wijsheid beschikt en het gebruik daarvan niet beperkt tot het voeren van discussies en het doceren van kennis
• ten diepste beseft waar we vandaan komen en beseft dat de eigenschappen die de mens de bovenliggende partij maakten niet langer voordeel opleveren

Hieruit is af te leiden waar het (menselijk) systeem in onbalans raakt. Als:

• het essentieel is/wordt de langere termijn in de maatschappelijke vormgeving mee te nemen
• complexe vraagstukken de bovenliggende soort vormen en simpele oplossingen niet (meer) voldoende zijn
• het vermogen van de mens de gevolgen van zijn handelen te doorzien tekort schiet
• de benodigde wijsheid om de maatschappij te behoeden die van de mens overstijgt
• het bereikte voordeel tot nadeel wordt

TED lezing Alain de Botton. Voordat ik verder ga met mijn toekomstbeschouwing wil ik graag een TED video ter overweging aanbieden. Van Alain de Botton. Hij noemt het Atheism 2.0 en hij wijst op de dingen die we weggooien/kwijtraken doordat we (in toenemende mate) religie afwijzen. Zelf ben ik niet gelovig maar ook geen rabiate atheist: ieder zijn geloof. De Botton komt met veel interessante punten – moraliteit onder andere – die in elke maatschappij een essentiële plaats hebben. Een cruciaal aspect in mijn verdere beschouwingen. Stabiliteit leunt sterk op moraliteit en ethiek. Bedenk dat religie iets bracht waar we in onze moderne maatschappij geen invulling aan hebben gegeven: mensen opvoeden met ethiek, moraliteit, gemeenschapszin, samenleven. Ja, hoor ik zeggen: “religie heeft toch ook veel dogma’s en intolerantie gebracht? Denk aan het creationisme.” Allemaal tot je dienst, maar moet je daarom alles weggooien? Precies hierover gaat deze lezing, onlangs gehouden bij het onvolprezen TED (F5 als je niks ziet). Een aanrader!!

2015-2020: stabiliteitsfactoren.

1. Voldoende bronnen van inkomen, productie, werk, balans tussen de ‘leefwereld’ van de burger en de dingen die de omgeving van hem verlangt. Die bronnen drogen op, hetgeen leidt tot verdere toename van de werkloosheid:destabiliserend
2. Geleidelijke verandering cq toename of afname van complexiteit. Mensen zijn niet zo goed in het hanteren van grote omslagen, waar we geleidelijke veranderingen juist goed kunnen verwerken. Destabiliserend, tenzij politiek de juiste aanpak wordt gevonden
3. Eenstemmigheid over te nemen (inter-nationale) beslissingen, inkomsten en uitgaven van de samenleving.Destabiliserend
4. Acceptatie van verschillen in opvatting die – als de nood aan de man komt – te overbruggen zijn. Destabiliserend
5. Speelruimte voor het individu, we zijn en blijven biologische organismen. Mensen vinden uiteindelijk altijd wel een gaatje waardoor ze even kunnen ontsnappen. Stabiliserend
6. Congruentie in inkomen en uitgaven tussen de burgerij en de staat. Destabiliserend: de belastingen gaan omhoog en de inkomsten omlaag, waardoor de burger aan twee kanten wordt gepakt
7. Het meenemen c.q. vormgeven van ‘de langere termijn’, denk aan de gevolgen van de toename van de bevolking, milieuvervuiling, uitputten natuurlijke bronnen, evenwicht tussen eigen en andermans belangen. Destabiliserend, wij mensen nemen die lange termijn niet echt in onze aanpak mee
8. Structuur bieden voor het oplossen c.q. hanteren van complexe - grensoverschrijdende - vraagstukken.Destabiliserend, die structuur is er niet, op geen enkel gebied
9. Vormgeven van toekomstperspectief. Destabiliserend
10. Het ontwikkelen van ethiek en het ontwikkelen van moraliteit, zonder tot repressie en dogmatiek te vervallen. Destabiliserend, met het wegvallen van ‘ethiek-instituties’ als kerken is moraliteit in de ‘ieder-voor-zich’ hoek terecht gekomen
11. Doorzien van de effecten van het handelen van de samenleving op langere termijn. Onder meer het (over)bevolkingsvraagstuk. Destabiliserend, we zijn met te velen en we roven de planeet leeg
12. Plaats bieden aan de benodigde wijsheid om de maatschappij door woelige tijden te loodsen
13. Attent zijn op ‘Grote Omslagen’, waarin – om het op zijn Cruyffiaans te formuleren – het bereikte voordeel tot nadeel wordt

 2015-2020: complexiteit.

De belangrijkste factoren zijn, zoals zo vaak, onderliggend:

• Beperk de complexiteit. Biedt goede basisfuncties. Borduur op wat de gebruiker wil en vooral: Maak gebruik van wat er al is. Ken je begrenzingen en accepteer die (van twee kanten)
• Accepteer als gebruiker wat je krijgt. Daarover zijn – als de functionaliteit ‘in de roos’ is nauwelijks discussies, hooguit bij nerds. Maar goed, die maken hun eigen omgeving wel
• Neem afstand, kijk naar het totale plaatje, ben bedacht op haarscheuren. Bij Twitter bijvoorbeeld als opeens een andere omgeving opkomt of als op de diverse fora opeens nieuwe wensen opdoemen, wensen die door veel anderen worden gesteund

Wat heeft dit voorbeeld te maken met het 2015-2020 vraagstuk dat zich op een compleet ander terrein beweegt? Het antwoord: Alles. Dat is misschien wel het krachtigste kenmerk van niet lineaire systemen: het doet er niet toe wat voor soort systeem het is, groot, klein, economisch, financieel, ICT, bedrijfsmatig of maatschappelijk. Niet lineaire systemen storen zich daar niet aan, de onderliggende spelregels blijven gelijk.

2015-2020: speelveld. Die Go-Area is links onder breed en rechts boven smal. Dit betekent dat je meerdere vormen en mogelijkheden hebt om een stabiele en weinig complexe maatschappij vorm te geven. De natuurlijke beweging van de maatschappij, naar meer complex en minder stabiel, kan vanaf dat punt op verschillende manieren plaatsvinden. Er zijn met andere woorden meerdere ‘paden’ uit te stippelen vanuit de stabiele situatie. Er is nog iets. Dergelijke maatschappijen zijn minder kwetsbaar voor veranderingen in de omgeving of een toename in ontwikkeling. Het speelveld is breed. Kijk je naar rechtsboven dan is de situatie daar heel anders. Er zijn nog steeds meerdere mogelijkheden om de maatschappij vorm te geven maar die zullen op hoofdlijnen toch van dezelfde ingrediënten gebruik moeten maken. Volwassenheid, ook als maatschappij heeft een aantal ‘zekere’ elementen als visie, lange termijn, balans met de natuur (geen geitewollensokkenbegrip maar de naakte waarheid: anders gaat het over 20-30 jaar alsnog mis), open maatschappij waar iedereen een plaats kan vinden, maar waarbij er ook een balans is tussen rechten en plichten.

2015-2020: welke kant gaan we op?

Terug naar de GO area Dit lijkt erg voor de hand te liggen. Maar niets is minder waar. Bedenk dat alle bewegingen hier in het niet-lineaire speelveld plaatsvinden en daar is meer niet altijd beter. Je kunt het vergelijken met water dat naar boven stroomt. Het enige dat je daarvoor moet doen is de zwaartekracht andersom laten werken. Kan dus niet. Terugkeren naar de situatie voordat de onbalans in werking trad kan bijna niet op een klassieke lineaire manier. En in ons politieke en maatschappelijke denken kom je alleen maar klassieke lineaire benaderingen tegen en die werken dus niet. Wil je deze stap zetten dan zul je een compleet nieuwe aanpak moeten hebben, een aanpak die wél gebaseerd is op niet lineairiteiten.

Uithuilen en opnieuw beginnen Het lijkt een enorme omweg te zijn, eerst stabiliteit brengen en de complexiteit doen afnemen en pas dan de ontwikkeling weer oppakken. Hoeveel simpeler is het niet om het eerste plaatje te bewandelen, gewoon terug naar waar we vandaan kwamen. Nee dus, dat is weer dat lineaire denken en dat werkt niet. Die positie waar we vandaan kwamen bestaat niet meer. Is onbereikbaar. Die ‘omweg’, als ik de niet-lineaire dynamica in zuivere vorm toepas, is niet te vermijden. Vergelijk het maar met een van de simpelste niet-lineaire systemen die we kennen: een kopje koffie met een scheutje melk. Roeren, de instabiliteit dus opvoeren, leidt tot een complete vermenging van koffie en melk en je kunt niet door te ‘anti-roeren’ die scheiding tussen melk en koffie weer terugkrijgen. Je kunt alleen nieuwe kop koffie inschenken en er een kannetje melk naast zetten. Terug naar ‘links-onder’ op het schema dus. Echt opnieuw beginnen. En ja, dat moet je heel slim en verstandig aanpakken. Het is de grootste onderneming die je je maar kunt voorstellen. Tot nu toe is het, zonder oorlog of andere rampspoed, nog geen natie of werelddeel gelukt. En nee, dat stemt niet vrolijk.

Nieuwe maatschappelijke orde Naar een ‘volwassen’ maatschappij dus. Hier ben ik verplicht terug te komen op wat ik bij het begin van deze serie posten schreef: kijk goed naar de mens van 10.000 jaar geleden. Die is niet zo heel veel anders dan de mens die we nu zijn. Met zijn bekwaamheden en beperkingen. Beperkingen die evolutionair niet zo in één-twee-drie opgelost worden. Mensen hebben nu eenmaal niet het vermogen om echt de lange termijn in hun keuzes mee te nemen. Dat heeft de mens ook nooit nodig gehad. Pas nu, met onze huidige verwikkelingen, komt ons dat heel slecht uit. Nu zou een dergelijke eigenschap ons de sprong naar een nieuwe maatschappelijke orde kunnen laten maken, maar nu kunnen we dat dus niet. We zullen het met ploeteren en heel hard werken moeten doen. Stap voor stap. Niet verdrinken in de waan van de dag, maar doelgericht, in samenwerking aan de slag. Met heel veel innovatie. Heel veel – grensverleggende – innovatie!

Voorts heb ik twee posten besteed aan twee essentiële sta-in-de-weg’s, het graaiersgilde en de spilzieke en immense belastingen heffende overheid .

Carel van Heugten

Ook hier weer puur vanuit GOCU geredeneerd. Belangrijkste element: het lopen in tredmolens, alles – tegen beter weten in – bij het oude laten, geen andere koers kunnen en durven kiezen. Dat is een heel belangrijke. En natuurlijk het ontkennen of simpelweg niet zien wat iedereen ziet die niet aan de macht is: de eindeloze stoet gelukzoekers is inmiddels uitgebreid met landen als Griekenland. Kost een fortuin en levert niks op: Niet voor ons en niet voor henzelf. Embracement to death zou ik het willen noemen. Voorts spelen de eerdergenoemde spelregels Onbalans –>; Meer Onbalans en Chaos –>; Meer Chaos duchtig mee.

Griekenland 130 miljard ‘schenken’, wat een blunder!

Griekenland had nooit die 130 miljard moeten krijgen. Dat geld en waarschijnlijk nog wat meer, had volledig gebruikt moeten worden om dat land gecontroleerd de eurozone uit te krijgen. Griekenland heeft er niks te zoeken. Ze worden kunstmatig in Positie 2 gehouden en – zoals ik eerder schreef – dat kan niet. Positie 2 bestaat niet meer, ook voor Nederland niet, maar zeker niet voor Griekenland. Dat hadden die adviseurs van de politieke leiders gewoon moeten melden. Wat iedereen ziet, ziet men in de politiek niet. Stekeblind. Griekenland moet zichzelf weer hervinden en zelf de hand aan de ploeg slaan. Dit soort hulp helpt niets en niemand, je houdt bij wijze van spreken een naar boven stromende straal water in stand. Dat kán, maar het kost je ontzettend veel energie, in ons geval geld. Dat land had dus gewoon uit de zone verwijderd moeten worden en vervolgens kun je dan met steunprogramma’s komen. Zélf verantwoordelijk, protesteren tegen de éigen regering, zélf de handen uit de mouwen. Kortom, zie het maar als recept om weer in balans te komen. Alleen systemen die het zelf doen redden het, kunstmatige dingen niet. Hebben ze nooit gedaan overigens. Bijkomend loopt Europa en Nederland dus ook leeg op dat land. Alleen maar de grote problemen die op ons afkomen (sterke Onbalans en Chaos) versnellend en verhevigend.

… hetgeen betekent dat ook wij dieper terug zullen moeten, naar Situatie 1 dus. Feitelijk, zoals ik eerder schreef, moeten wij ook terug naar Situatie 1, maar er bestaan behoorlijk wat varianten op Situatie 1, milde vormen, waarbij je relatief kleine stappen terug zet. Wel, dat zeg ik er nadrukkelijk bij, met een complete herziening van welk stelsel wij ook hebben, want het huidige is niet houdbaar, veel te duur en te spilziek.

70% van ons inkomen gaat naar de belastingen, spilzieke overheid

Dat is één kant van de zaak. Het tweede punt is de volstrekte onbalans tussen de hoogte en de innings-kracht van de belastingdiensten in relatie tot de spilzucht en haast losbandige slordigheid waarmee de overheid met die ‘geroofde gelden’ omgaat. In vrijwel alles te vergelijken met een spilzieke vorst uit de oudheid, grote kastelen bezittend en de burgerij daarvoor aan de bedelstaf brengend. Dat ging altijd maar een tijdlang goed, ooit kwam het volk in opstand en was het afgelopen. Momenteel zitten we mogelijkerwijs in een nog slechtere situatie, want nooit waren de belastingen zo hoog en nooit was de onzinnigheid van veel uitgaven groter dan nu. Griekenland heb ik al behandeld, maar wat te denken van de manier waarop uitgerangeerde politici en hun vriendjes aan allerlei posities komen, of de hoogte van de belastingen, alles bij elkaar opgeteld 70% van het verdiende inkomen. Kijk ook naar de manier waarop de belastingdienst te werk gaat. Bij de bouwfraude werd de info die klokkenluider Ad Bos leverde meteen gebruikt om grote sommen gelds uit de bouwbedrijven te trekken, Ad Bos volledig aan zijn lot overlatend. Nu gebeurt het een beetje anders dan toen. Maar net zo destabiliserend. Een of andere verklikker heeft duizenden mensen aangegeven (mensen die hun geld buiten de grijphand van de belastingen probeerden te houden. Die man kreeg een grote zak geld en de belastingen konden doen waar ze heel goed in zijn: geld van mensen afpakken. De mafia zou zijn vingers aflikken bij zo’n effectieve inning-organisatie.

Ik hoor het al: die belastingen zijn toch nodig, het is toch normaal dat mensen belasting betalen? Ja dat is zo, althans ten dele. Maar 70% van het inkomen is wel heel erg veel en dat mensen dan wegen zoeken om aan die hebzucht te ontkomen is heel begrijpelijk. En dan die betaling aan die verklikker… oude tijden herleven, koninkrijkjes met hun tax-inners en ridders. En overal verklikkers die voor geld of macht de anderen erbij lapten.

Nu de schuldenlast enorm stijgt en de euro in waarde daalt lijkt het slechts een kwestie van tijd dat de overheid nog veel meer belasting gaat heffen. De bekeuringen zijn al enorm opgekrikt. Om mensen zich beter te laten gedragen in het verkeer? Laat me niet lachen, gewoon een extra heffing, niks meer, niks minder.. Vastgoedheffing van 0,55 Euro naar 0,60 verhogen, kleine bedrijven elk jaar een jaarrekening laten indienen in plaats van de Europese regel dat dit eens in de twee jaar hoeft. Scheelt de ondernemer jaarlijks veel geld dat hij aan accountantsbureau’s moet betalen. Dat soort bureau’s fungeert gewoon als verlengstuk van die overheid. BTW verhoging? Komt er ongetwijfeld aan.

Er zit maar een ding op: rigoureus breken met deze heilloze weg. Intern orde op zaken stellen, het ambtenarencorps sterk terugbrengen, heel veel onzinnige projecten en betalingen stoppen. Tot nu toe is er helemaal niks gebeurd, het ambtenarenkorps neemt nog steeds in aantal toe. Worden er mensen uitgezet dan komen ze via de achterdeur weer als externe consultants terug. Alleen zijn ze dan 4 keer zo duur. Allemaal leidend tot: Onbalans –>; Meer Onbalans.

Nee, zo komt het niet goed.

Je kunt nog als sta-in-de-weg no 3 noemen de kritische houding en wantrouwen van de burgers maar dat doe ik niet. Dat die burgers zo wantrouwend zijn is goed te begrijpen, er is heel weinig waar je wel vertrouwen in zou kunnen hebben. Dus overheid: begin nu eindelijk eens met orde op zaken te stellen in eigen huis en verlaag die belastingen. Dat je daarmee veel subsidies zult moeten stopzetten hoort daarbij.

Carel van Heugten

Kun je op dit moment al iets zien van de richting waarin we ons heil zouden moeten zoeken? Dus dit keer niet naar de wat verdere toekomst kijken, maar naar de dingen die je nu al kunt zien. Is er een manier om dit te onderzoeken?

Ja, die is er (zijn er). www.nu.nl kent een behoorlijk actieve lezersschare die zich bepaald niet onbetuigd laat. Je krijgt daar nogal wat informatie die iets laat zien van de maatschappij waarin we leven en tegelijk zie je ook posten die een richting aangeven. Iedereen kan een dergelijk onderzoekje uitvoeren. Zo deed ik het: Veel informatie is te halen uit: 1) het aantal reacties (leeft het onderwerp) 2) de plussen en minnen die men elkaar geeft (is de mening eensluidend of niet). 3) de verschillende invalshoeken die uit de reacties spreken (heldere of complexe lijn) Wel moet je erop bedacht zijn dat er zgn internet-trollen actief zijn, mensen die de discussie proberen te verstoren of te verzieken door schijtlollig te reageren. Met schelden redt men het – gelukkig – niet, want deze site wordt prima gemodereerd en abjecte posten worden subiet verwijderd. Als je de reacties een tijdje volgt, dan herken je de troll trouwens meteen. Dat modereren is heel belangrijk. Als er scheldpartijen vrijelijk plaatsvinden, dan verdwijnen de nadenkende posters – en daar hebben we er gelukkig veel van in Nederland – meteen: daar doen ze namelijk niet aan mee. Wel moet me dit van het hart: wat is het Nederlands abominabel slecht geworden. Ook bij reacties die hout snijden lijkt het plaatsen van d’s en t’s eerder het werk van een dobbelsteen dan blijk te geven van basale beheersing van de taal.

Wat zie je zoal? Zo zie je bijvoorbeeld dat onderwerpen die religie betreffen vaak controversieel zijn. Je ziet bij elke post veel plussen maar ook veel minnen. Naarmate een religieus politiek getint standpunt meer uitgesproken is, vooral bij de SGP zie je dat, neemt het aantal posten toe, evenals het aantal plussen en minnen.

Het bekijken van de reacties levert inzicht. Over verschillen in opvatting. Hoe dan ook, er is één onderwerp dat nagenoeg unanieme reacties geeft, zowel in tekst als wat betreft de waardering van de andere posters en dat betreft het belonen en boneren (nieuw woord) van (top)managers en -bestuurders. Dagelijks kom je artikelen tegen, ik pak er hier een uit, postnl verhoogt salarissen top. Hier staan de reacties: op nujij.

De reacties spreken voor zich. Nu is natuurlijk langer bekend dat het topgegraai heel slecht ligt – ik heb er al diverse keren een post aan gewijd, maar de reacties bij dit nu artikel spreken een glasheldere taal die verder gaat dan louter het afwijzen van het beloningsgedrag en de achterliggende moraal (het compleet afwezig zijn daarvan). Wat er ook gebeurt, men gaat in die kringen gewoon door, volkomen schijt hebbend aan wat ‘normale’ mensen ervan vinden. Bij die kpn komen er allerlei bezuinigingen, afvloeiingen – veel mensen komen niet snel meer aan het werk en als je een of twee jaar thuis zit krimpen je kansen nog meer. En ja hoor, de schaamteloosheid ten top: loonsverhogingen van 20-30% zijn in die topmanagement-wereld ook nu heel normaal.

Plaat Uit SP site Venlo Wat unaniem uit de reacties spreekt is een diepe walging, afkeer en weerzin. Maar ook onbegrip: ‘hoe is het in godsnaam mogelijk’. Al lezend komt die vraag steeds sterker op: “Hoe is het toch mogelijk dat dit soort dingen ongestraft doorgaan”. Hoe kunnen ‘normale’ mensen zich aan dit soort zelfzuchtig graaigedrag schuldig maken, met geen centje wroeging of spijt. Nee, eerder het tegenovergestelde: men is verontwaardigd als men ziet dat men nog meer had kunnen pakken en men is boos als een ander er wat van zegt. Met als holle frase: “Onze beloningen zijn marktconform, anders lopen de talenten weg” Volkomen abject gedrag dus. En aantoonbaar onjuist, want de kredietcrisis hadden we aan die ‘talenten’ te danken. Maar terug op de vraag: kun je dit soort ontsporingen uit de GOCU modellen afleiden? Daar wilde ik het in deze post over hebben.

Onbalans-surfers en Onbalans-versterkers

GOCU, de onderliggende niet lineaire modellen leveren een aardige inkijk. In mijn boek Open Huis (2004) schreef ik al over Onbalans Surfers en Onbalans Versterkers. Dat zijn groepen mensen die systematisch en slim gebruik maken c.q. profijt trekken van de onrust en onbalans die er maatschappelijk heerst. Hoe meer onrust, des te sterker ze worden. Dus ook toen waren dit soort profijtzoekers al in beeld. Het is de afgelopen jaren alleen veel sterker en erger geworden. Kun je dat ook uit die modellen afleiden? Ja, dat kan. Onbalans surfers en -versterkers ‘horen bij’ Onbalans. Bij Chaos en daarvan zijn de tekenen al zichtbaar horen nog extremere voordeel-zoekers, in mijn boek wat cynisch ‘vrijheidsstrijders’ genoemd. Ik beschreef de rol van de groepen achter aanslagen e.d. Daar zie je hetzelfde verschijnsel als bij de graaimanagers: ze doen wat ze doen, zonder ook maar een moment aan de gevolgen voor anderen te denken. . De graaigroepen ‘horen’ dus bij de situatie waarin we zitten (flink in Onbalans, eerste tekenen van Chaos), die gaan echt niet zomaar weg. Gezien de ontwikkelingen kun je ervan uitgaan dat het alleen maar verder zal toenemen. Dat betekent dat we het verschijnsel met alle middelen zullen moeten bestrijden, ook met het wijzigen van wetgeving die allerlei beschermingsconstructies mogelijk maken. En liever vandaag dan morgen.

‘Surfers’ horen bij Onbalans, ‘Beroepsgraaiers’ bij Chaos

In mijn boek schreef ik er expliciet over, namelijk de groepen die profijt trekken uit de chaos om hen heen. Ik gaf het voorbeeld van de zogenaamde vrijheidsstrijders die plunderend en moordend rondtrekken, belust op snel gewin en het ontregelen van de maatschappij. Voorbeelden genoeg, tot op de dag van vandaag. De graaitop is in hoge mate vergelijkbaar met dit soort ‘vrijheidsstrijders’. Deze groepen nemen hand over hand toe, inspelend op de onrust ter plaatse en handig gebruik makend van bijvoorbeeld de heersende (neoliberale) cultuur en/of een rigide religie. “Nee”, was de reactie die ik op mijn boek kreeg: “dat kom je alleen ergens anders tegen, niet bij ons… ”

Tja…

Duistere tegenhanger van grensverleggende innovatie

Op deze site heb ik het over grensverleggende innovatie, maar ook grensverleggende innovatie heeft een duistere tegenhanger. Net zoals alles een duistere pendant kent. Zo kan een bezielend idealist veranderen in een niets ontziende tiran. En kan een religie die ethiek hoog in haar vaandel heeft ontaarden in een beklemmende dogmatiek. En bij dit type innovatie, waar de grens wordt gezocht, zijn dat een bepaald soort topbestuurders. Natuurlijk kom je dit soort profijttrekkers overal tegen, bijvoorbeeld bij het verkrijgen van posities zonder ook maar aan een enkele kwalificatie te voldoen, maar het meest schrijnend zijn toch de bestuurderen van grote bedrijven, maar ook zorginstellingen, niet gouvernementele organisaties, universiteiten en hoge scholen, woningcorporaties, de lijst is heel lang en neemt alleen maar in omvang toe. Ik ga dit keer niet zeggen “de goeden niet te na gesproken”, want hoeveel ‘goeden’ zijn er nog?

Die levensgevaarlijke, immorele, vrijheidsstrijders hebben dus een pendant in onze moderne maatschappij en dat zijn – inderdaad – de topbestuurders, de voorzitters die in de profit en non profit wereld actief zijn. Ze doen precies hetzelfde: profiteren van de onrust die er bestaat, puur en alleen voor het eigen gewin. Net als een innovator zich met alles wat hij heeft richt op het ontwikkelen van zijn innovatie, zonder acht te slaan op wat anderen ervan vinden, richten deze schaduwen zich op het eigen gewin. Dat ze daarbij ‘slachtoffers’ maken, mensen van hun baan en inkomen beroven, de cohesie in de maatschappij naar de filistijnen helpt, maakt ze gene ene donder uit. Ik zie nog die arrogante kop van Rijkman Groenink laatst op TV, College tour. Die man heeft helemaal niks-niemendal geleerd en zit al weer in de startblokken om aan zijn gegraai een nieuw hoofdstuk toe te voegen. Vriendje Staal Vestia casseert zijn miljoenen, lacht in zijn vuistje en broedt op nieuwe kansen. Wat hij kapot achterlaat, het interesseert hem net zo min als die leiders die kansarmen volgehangen met bommen het drukke marktplein of de afgeladen moskee op/insturen. Klinkt straf, maar zo zit het wel: het is precies hetzelfde verschijnsel. Neem ik geen woord van terug.

Eilandjes van orde met maar één doel: eigen gewin

Je kunt deze groep het beste zien als ‘eilandjes van orde’ te midden van een snel aan cohesie verliezende maatschappij. Ze versnellen de teloorgang op een bijna niet voor te stellen manier. Je kunt het ook een kankergezwel noemen, zoals Johan Schaberg dat in zijn column over “Open Huis” in de NRC noemde. Kun je er niks tegen doen dan? Ja, dat kan zeker, maar dan gebruik je methoden die je in een volwassen maatschappij niet graag gebruikt en waarbij het middel misschien erger is dan de kwaal. Alhoewel ik dat betwijfel, ik denk, de modellen kennende, dat je dit met wortel en tak moet uitroeien. Als we willen dat onze maatschappij ooit volwassen wordt, dan zullen we alles uit de kast moeten halen.

Hoe dan? Door dit soort groepen uit te sluiten, aan de schandpaal te nagelen, te bestrijden met elk middel dat voor handen is en dat kan ver gaan wat mij betreft, tot wetswijziging met terugwerkende kracht vorderen van het aldus verkregen vermogen en schandpaal-sites aan toe. Ik ga hier verder mijn creativiteit niet aan vuil maken, iedereen kan wel wat bedenken. Vooral die terugwerkende kracht lijkt me zinvol, omdat je ze dan pakt op het enige waar ze gevoelig voor zijn. Zelf kunnen we ook wat doen. Te beginnen met : vertrek bij die clubs, meteen! Waarom ben ik hier zo driest? Omdat de modellen laten zien dat dit verschijnsel in een maatschappij als de onze alleen maar sterker wordt. De groepen wapenen zich steeds beter tegen elke mogelijke correctie en ze hebben fondsen genoeg om er een langdurige juridische strijd van te maken. In 2004 bestond het ook al, het was toen al sterk in opkomst in vergelijk met eind vorige eeuw, maar het heeft zich met volle kracht doorgezet.

Graag meld ik ook positieve dingen, dus acties die leiden tot een heldere koers die ons uit de problemen haalt. Met nieuwe problemen als gevolg, want stabieler en minder complex zal nog pijn genoeg doen, gewend als we zijn aan onze welstand.

Helaas heb ik momenteel weinig positiefs te melden. Ja, ook dat is veelzeggend. Of toch… dat interview in Buitenhof met Van Rompuy. Die man, vaak als grijze muis afgeschilderd, liet zien hoe je naar ‘Situatie 1′ toe kunt werken. Nog maar een paar van dat soort ‘grijze muizen’…

Dit soort groepen beschouw ik als sta-in-de-weg no 1

Carel van Heugten