|
|
|
|
Erik de Vlieger mist zijn hofnar
Er is weer eens een ondernemer in het nieuws.
Erik de Vlieger, typische entrepreneur, maakt moeilijke tijden door en zijn pas
benoemde topman Bart Drechsel stapt op, om de reden dat De Vlieger surseance
heeft aangevraagd, zonder hem daarvan op de hoogte te stellen. Het is niet
moeilijk in te zien dat dit de kansen van het bedrijf, die al niet erg
florissant waren, als met een moker de kop inslaat.
Natuurlijk stort alles en iedereen
zich op deze zaak. De Vlieger is een bekende Nederlander en dit soort
grootschalige ineenstortingen heeft allerlei pikante keerzijden. Geruchten
stapelen zich op elkaar als lege kratten na een nachtelijke braspartij en die
maskeren de realiteit. De realiteit dat ‘grote’ ondernemers die jarenlang alles
goed leken te doen en waarbij alles wat ze aanraakten in goud leek te veranderen
van de ene dag op de andere soepel de ene mispeer na de andere begaan.
Het kan heel snel bergafwaarts gaan met een
onderneming. Wie van ons kan zeggen dat dit ons nooit kan overkomen? Het
gebeurt altijd bij anderen, ons overkomt dit niet. Wij zullen dit soort
misstappen niet maken, daarvoor zijn we te nuchter en hebben we de touwtjes te
goed in handen. Die Erik de Vlieger zal wel altijd veel geluk gehad hebben en nu
zit het hem dan eens tegen.
Met dit soort redeneringen houden wij onszelf
voor de gek. Het kán ons niet alleen overkomen, ook in 2005 zullen er heel
wat ondernemers zijn die na een serie van slapeloze nachten stappen gaan zetten
die het einde van het bedrijf nog sneller in zicht brengen. Deze ondernemers
krijgen vervolgens te maken met een spel en met spelers die er een heel andere
benadering op na houden, juristen, curatoren onder andere. En daar ben je als
rechtgeaarde ondernemer nauwelijks tegen opgewassen. Alsof je als voetballer
ineens een driebandenwedstrijd op topniveau staat te spelen.
Bedrijven zijn waard wat een gek ervoor geeft.
Als het bedrijf floreert is de waarde een veelvoud van wat je als ‘werkelijke
waarde’ zou kunnen zien. Als het bedrijf in moeilijk vaarwater zit en klanten
met hetzelfde tempo weglopen als de schulden óplopen, blijkt het bedrijf opeens
geen grijpstuiver meer waard. Maar ook hier geldt: dat wéten we allemaal wel,
maar het gebeurt óns niet, daar zijn we net iets te slim voor.
Welk punt heeft De Vlieger ‘ongemerkt’
gepasseerd? Dat is de vraag die me bezighoudt. Er MOET een of ander moment
zijn geweest, waarop de juiste stappen en maatregelen er toe hadden kunnen
leiden dat het bedrijf een veel zachtere landing (sorry voor de beeldspraak in
deze) had kunnen maken, waarop het bedrijf wellicht via een kansrijke doorstart
weer het ‘pad naar boven’ had kunnen hervinden.
Als De Vlieger zijn gebruikelijke alertheid
had gebruikt en opmerkzaam was gebleven, dan was dit, daarvan ben ik –zonder
alle finesses te kennen- overtuigd, niet zover gekomen. En dat brengt ons tot de
belangrijkste vraag die ik op dit vlak maar kan bedenken: Hoe komt het dat De
Vlieger over dat ‘punt van Grote Omslag’ heen is gesprongen, zónder het te zíen,
zónder zich de juiste vragen te stellen, zónder zich te omringen met mensen die
hem hierbij hadden kunnen helpen?
Als ik op deze vitale vraag antwoorden bedenk,
dan begint het met de constatering dat veel te veel ondernemers een bonte
verzameling meepraters om zich heen hebben, mensen die de ondernemer bevestigen
in ‘zijn grote gelijk’, in het ‘unieke’ van zijn ondernemerskwaliteiten. En
iedereen, of althans de overgrote meerderheid van ons, is maar al te graag
bereid naar deze stroopsmeerderij te luisteren.
Laten we eens in de spiegel kijken en
onszelf de bovenstaande vraag stellen. Laat ik die vraag maar eens concreter
maken: Hoeveel mensen hebben wijzelf om ons heen die, als we eerlijk naar
onszelf zijn, eerder de rol van de zoetgevooisde achtergrondzanger vervullen dan
de bijterige, ons precies op het verkeerde (of juist het heel goede) moment
lastigvallende criticus? Het zou me niets verbazen als de constatering is: Ik
heb eerlijk gezegd niemand om me heen die deze rol vervult.
Daarom een warm pleidooi voor de
‘Schaduwuitlegger’. Stel uzelf, als ondernemer voor als een zon. Een zon die
naar alle kanten straalt en licht en energie brengt. Die zon kent echter één
verschijnsel niet: zijn schaduw, die heeft hij nog nooit gezien. Want overal
waar hij kijkt ziet hij het door hemzelf veroorzaakte licht, al kijkt hij onder
de tafel of achter de kast: overal hetzelfde: alom licht! Maar het barst
letterlijk van de schaduw, alleen kun je die zelf nooit zien. Daarvoor heb je
iemand nodig die jouw schaduw wél ziet. En die de moed heeft om je erop attent
te maken.
Vroeger had je aan het koninklijke hof een
merkwaardige figuur: de hofnar. Dat was vaak de enige persoon die met zijn
invallen en grollen de koning attent kon maken op foutieve keuzen en al te
drieste sprongen. Geschiedenisboeken hebben van die hofnar een vreemde snoeshaan
gemaakt, maar zijn rol was van eminent belang en vele oorlogen en brute
annexaties (lees: vijandige overnames) zijn door hem in de kiem gesmoord.
Hoeveel hofnars hebt u om u heen? Hopelijk tenminste één. Zo niet: zoek er een,
liefst vandaag nog.
Carel van Heugten |
[Home][Services][Curriculum Vitae][GOCU] Send your E-mail to
cvheugten@vhcbv.com with questions or
suggestions regarding our vision.
|
